DART Uzay aracı asteroide çarptırılarak patlatıldı!

DART Uzay aracı asteroide çarptırılarak patlatıldı!

26 Eylül 2022 ·Canlı yayın·2 sa 6 dk YouTube'da izle

NASA'nın DART (Çift Asteroid Yönlendirme Testi) uzay aracı kasıtlı olarak Dimorphos asteroidine çarptırıldı. Bu canlı yayın kaydında uzay aracının üzerindeki DRACO kamerasıyla -neredeyse- gerçek…

Özet

NASA'nın DART (Çift Asteroid Yönlendirme Testi) uzay aracı kasıtlı olarak Dimorphos asteroidine çarptırıldı. Bu canlı yayın kaydında uzay aracının üzerindeki DRACO kamerasıyla -neredeyse- gerçek…

Tam metin YouTube otomatik altyazısı

Herkese merhaba dart uzay aracı bir asteroide çarptırılacak yaklaşık 1 saat 40 dakika sonra evet doğru duydunuz Bu bir bilim kurgu filmi değil ilk kez bilim kurgu filmlerinde hikayesini gördüğümüz etkilendiğimiz bir olaya Üstelik neredeyse canlı bir yayınla tanıklık saniyede bir tane görüntü gönderiliyor şu anda Ekranın üst köşesinde gördüğünüz draco adlı Evet şu anda orada da 102 dakika 41 Saniyelik bir geri sayım olduğunu görüyorum Her ikisi de resmi kaynaklardan aktardığım bilgiler Peki neler oluyor önce birazcık size bir özetini vereyim isterseniz neler olup bittiğinin şu anda NASA'nın 2 tane yayını olacak bu arada ikinci yayını yaklaşık 25-27 dakika sonra başlayacak orada anlatım da gerçekleşecek İşte o 27 dakikalık yayın başlamadan önce ben bugüne kadar öğrendiklerimi sizlerle paylaşacağım görseller infografikler eşliğinde bu dart hakkında biraz konuşacağız şimdi insanlık bugüne kadar farklı gök cisimlerine hem insanla hem insansız çeşitli Uzay

Araçlarını indirdi ama bugün Tarihte ilk kez bir gök cisminin yolunu değiştirmeye rotasyonu değiştirmeye çalışacaklar Çünkü dünyanın yakın çevresinde irili ufaklı 27 bin civarında asteroid var Nereden biliyoruz bunların bir veri tabanı oluşturulmuş durumda tek tek boyları çapları yörüngeleri hesaplanmış durumda Bunlar halka açık kaynaklardan erişilebilir çapları da 140 metreden büyük olanları tespit edebiliyorlar şu anda 140 metreden başlayıp 1 kilometreden küçük olanlara kadar bu cisimleri Takip ediyorlar NASA'nın gezegen koruma diye bir sistemi sayesinde o sistemi de size hemen alttaki ekrandan göstereyim Bu da gerçek Hatta Yukarı bak yukarı bakma filminde böyle bir birimimiz mi vardı diye Amerikan başkanı ve etrafındaki Ofisi bile şaşırarak bu ofise vurgu yapmışlardı izleyenler

Planetorys koordination ofis diye bir ofis var Bunlar dünyaya tehdit oluşturabilme riski Taşıyan 27 bin civarında astrodi dediğim gibi izliyorlar ve bunların çarpma olasılıklarını değerlendiriyorlar endişeye Mahal yok Önümüzdeki 100 yıl içerisinde böyle bir olasılık neredeyse yok çok küçük olarak saptanmış Ama yine de tabi yeni yeni asteroidler keşfediliyor bir de unutmayalım 140 metreden daha küçük olan asteroidleri henüz tespit edemiyor bunu da akıldan çıkartmamak lazım yani bunlar 10 metreden itibaren dünya atmosferine giren asteroidlerin belli bir risk taşıdığını söyleyebiliriz bugünkü asteroid çarpıştırma deneyi bir deney test Dolayısıyla endişeye Mahal yok Bunu sıklıkla hatırlatacağım yani böyle bu yayına sonradan girenler Eyvah Başımıza taş mı yağıyor diye endişeye kapılmasınlar Lütfen bir yandan şöyle geri sayım aracımızı da açıyorum tekrar hatırlatayım sağ üst köşede neredeyse gerçek zamanlı olarak 38 ila 45 saniyelik bir gecikme ile geliyor şu anda ekranın ortasında minik bir

Piksel bir beyaz nokta görüyorsunuz tam şurada tam şurada bakın bu uzaydan yaklaşık 11 milyon km uzaklıktan bize gönderilen gerçek zamanlı görüntüler bir buçuk saat sonra işte O beyaz noktaya çarpacak şu anda oraya doğru büyük bir hızla ilerlemekte olan uzay aracı dart Ne diyorduk diyorduk ki irili ufaklı asteroidlerle çevrilmiş durumdayız ve İşte bu gezegen koruma sistemi de gerekirse böyle bir asteroide karşı nasıl bir tedbir alınabileceğini araştırıyor açıkçası ve bugünkü canlı yayında bunlardan birinin yörüngesini değiştirebilmenin mümkün olup olmayacağını hep beraber anlayacağız izleyeceğiz bugünkü canlı yayının başarı kriteri başarılı bir fırlatma değil Çünkü o zaten yaklaşık 10 ay kadar önce gerçekleşti başarılı bir çarpma olacak Eğer başarılı bir çarpma gerçekleşirse şu noktaya bugünkü test büyük oranda başarılmış devamı için tabii gerçekten bir işe yarayıp yaramadığını anlamak için bir iki üç hafta daha gözlem yapmak

Dart ne demek önce bir de ondan bahsedelim isterseniz dart hani şöyle atılan şey vardır ya birazcık da ona benzetmişler bu kısaltmayı gezegenimizi korumak için gerçekleştiren bir teknoloji testi olduğunu söyledim ama aynı zamanda şuradan alttan göstereyim Double asteroid readraction test şeklinde bir açılımı var çifte asteroid yönlendirme testi diye tercüme bu testi izleyeceğiz Aslında dediğim gibi Tıpkı filmlerde olduğu gibi dünyaya tehdit oluşturulabilecek bir asteroidin rotasını değiştirmek için tasarlanmış Bir uzay aracı bu dart ekranın sağ alt köşesinde uzay aracının hem motorunu hem de Güneş panellerini bir şema olarak

Ancak dartın bugün çarpıcı asteroid dünya için herhangi bir tehdit teşkil etmiyor bunu yayın boyunca tekrar edeceğimi söyledim sadece bir uzay aracını kasıtlı olarak bir asteroide çarptırmanın gelecekte Dünyayı tehdit edecek bir cismin bir gök cisminin keşfedilmesi durumunda onun rotasını değiştirmenin etkili bir yolu olup olmadığını görmek için bu testi yapılacak yani Bir uzay aracı çarptırarak rotasını değiştirerek mi kendimizi savunalım yoksa başka yöntemler mi arayalım çünkü başka yöntemlerde var ilk önce bu yöntem ilk akla gelen belki de o bilim kurgu filmlerinden dolayı mıdır Artık bilmiyorum ilk akla gelen bir yöntem olarak bir çarptıralım bakalım rotasını değiştirebilecek miyiz ne kadar değiştirebileceğiz ve bu değişim bizim hayatımızı kurtarabilecek ölçüde bir sonuca yol açıyor mu bütün bunları test edecekler dediğim gibi başka yöntemlerde var Onlar da denenecek

Az önce de söylediğim gibi ve ekranın sağ altında da gördüğünüz gibi dartın açılımı Double asteroid Action test çifte asteroid yönlendirme testi Çünkü şu anda yaklaşmakta olduğu gök cismi bakın görüyorsunuz iki tane kaya parçası var Sağ altta tekniği değil ikili Bir sistem bu büyük olanı didimos adında bir asteroid ve onun yanında da Die morfos adında küçük bir asteroit var çarpılacak olan o küçük asteroid büyük olan değil Ve o küçük olan dimorfos adlı asteroidin çapı 160-170 metre civarında olduğu tahmin ediliyor tahmin ediliyor diyorum çünkü bizden 11 milyon kilometre ötedeki 160 metre çapındaki bir cismi takdir edersiniz ki şu anda Yeryüzünde hiçbir teknolojiyle

Şu ana kadar görebildiğimiz en iyi görüntüsü İşte şu anda ekranın sağ üst köşesinden Bize gerçek zamanlı olarak 38-45 saniye aralığındaki bir gecikme ile gönderilen küçük bir piksel olarak görebiliyoruz Merak etmeyin o piksel büyüyecek çarpmadan önceki son anlarını göreceğiz dartın yaklaşık bir buçuk saat kadar sonra ve işte hep beraber bilim insanlarıyla birlikte ilk kez bu küçük cismin neye benzediğini anlamaya çalışacağız büyük olanın teleskoplarla yaklaşık şekli biliniyor Ama küçük olan o kadar küçük ki 160-170 metre çapında dediğim gibi onun neye benzediğini daha hiç kimse bilim insanları da dahil olmak üzere görmediği bilmiyor 160-170 metre aralığında olduğu tahmin ediliyor dediğim gibi dart O minik asteroid'e çarptırılacak o kadar minik ki teleskoplarla bu ikili sistemden büyük olanı gözükebiliyor küçük olanı gözükmüyor Peki nasıl anlaşılıyor etrafında dönerken küçük olan büyüğün etrafında dönüyor bizim etrafımızda ayın dönmesine benzer şekilde onun oluşturduğu

Işık değişimlerinden küçük bir parçanın daha olduğu önce teorik olarak tespit edilmiş sonra kesin olarak Orada öyle bir cisim oldu tespit edilmiş dart uzay aracı İşte 23 Kasım 2021'de bundan yaklaşık 10 ay önce gönderildi spacex'in farkında 9 roketiyle fırlatıldı ve yaklaşık 10 aydan beri 11 milyon kilometrelik yolculuğunu yapmaya devam ediyor artık son aşamasındayız bu yolculuğun son saatlerindeyiz son bir buçuk saatindeyiz gidecek Ve o küçük beyaz noktaya çarpacak şu anda hedefine varmak üzere Az sonra bizler de bilim insanları ile birlikte o küçük asteroidi hem onun üzerindeki draco kamerasıyla hem de dartın 15 gün kadar önce uzaya bıraktığı Likya küp adlı Bir küp sat uydusunun üzerine yerleştirilmiş başka bir kamera sistemiyle izleyeceğiz Evet yani bu yayının yapılabilmesi için böyle bir gelişmiş bir sistemde yapmışlar onu da yine alttan şöyle göstereyim Bir yandan üstteki görüntüyü hiç kesmemeye

Şöyle güzel bir infografimiz var bu infografikte şöyle büyütürsem Eğer Evet şu anda yaklaşmakta olan cisim dart küçük olan asteroide çarpacak olan cisim bu uzay aracı bu 15 gün kadar önce kendisine bağlı olan küçük bir küp sat uydusunu bunu da İtalyanlar yaptı Bu minik uyduyu bıraktı o geriden geliyor takip ediyor takip kamerası gibi çalışıyor diyebiliriz ve aynı zamanda dartın gönderdiği sinyalleri de alıyor dartın üzerindeki draco kamerasının gördüğü şeyleri ise biz şu anda ekranımızın üstünde şu beyaz nokta olarak görüyoruz bu ikiliyi asteroid sistemi aslında ya Orada bir tane beyaz piksel gözüküyor olsa da daha çok dediğim olsun ışığı O yanında Die morfos şimdi az sonra buraya yaklaştığında onunla ilgili de elimde bir takım bilgiler var

Neler olacağına dair bir 24 saatlik plan açıklandı Dün yapılan bir basın 24 saat önce bir kere yer ekipleri hazır hale geldi 44 kişilik bir ekip tarafından Takip ediliyor şu anda bu dart görevi çarpışmadan 4 saat önce de yani bundan şu anda İçinde bulunduğumuz saatten iki buçuk saat kadar önce tamamen otonom hale getirildi dart uzay aracı şu anda

Üzerine yerleştirilmiş olan bilgisayarlarla otonom olarak gerçekleştiriyor bu uçuşu 1 saat kala çarpmaya yani bundan yarım saat kadar farklı modellere göre 70 dakika 50 ya da 40 dakikada olabilir diye not almışım yaklaşık Ortalama bir saat diyelim kala bu ekrandaki bir piksellik görüntünün yanında bir küçük piksel daha oluşacak İşte o küçük piksel de morfos yani daha küçük olan bunun yanındaki minik uydu 170 metrelik 160 metre çapındaki gök

O küçük asteroidde tespit edildikten hedefi değiştirecekler şu anda Hedef büyük olan Çünkü küçük olanı henüz üzerindeki kamera ile bile görüntüleyemiyor Ama yaklaşık yarım saat 45 dakika kadar sonra küçük olan limon fosta kadraja girdiğinde gözükmeye başladığında bir piksel bile olsa gözükmeye başladığında hedefi değiştirecekler Bu kez dediğim olsa değil dimorfosa yönlendirecekler bunlar birbirine yakın olsa da birbirinden bağımsız iki gök cismi ve birazdan NASA'nın resmi rootcasti de başlayacak bu yayından farklı olarak bir roodcast daha başlatacaklar orada bunları da tekrar açıklayacaklarını ben tahmin ediyorum ve orada yer ekiplerinden prescion lak diye bir komut duyacağız Prestige bunu duyduktan sonra o andan itibaren artık büyük olanı dediğim olsun görmezden gelmeye başlayacaklar tamamen dimorfos'a yönlendirecekler dart uzay çarpmaya 2-3 dakika kala hep beraber Bu minik asteroide ekranı sağ altında gördüğünüz dmorfos'u şeklini de burada infografik olarak çizmişler ama böyle olup olmadığını kimse

Bilmiyor ilk kez bundan bir saat sonra hep beraber izleyeceğiz bilim insanları ile birlikte izleyeceğiz üzerine yerleştirilen kamera sistemi sayesinde ve hem şeklini göreceğiz hem de saatte 27 bin kilometre hızla ona çarpışını izleyeceğiz şeklini bile bilmediğimiz bu dimorfosa çarpışını izleyeceğiz çarpma anında sinyalin bir süre kesileceğini söylediler Yine dünkü basın toplantısında ancak arkadaki küçük küp SAT uydusu üzerindeki kameralarla görüntüyü kaydetmeye devam edecek ve o kesintinin ardından harici bir kamerayla çekilmiş olan görüntüleri de aktaracaklarını tahmin ediyorum Evet gerçekten çok ilginç bir şey olacak çünkü uzay en son işte Mars'a indirilen Rover'ın görüntülerini böyle gecikmeli de olsa izlemiştik şimdi çok daha yakın bir mesafede bu asteroid dolayısıyla daha az gecikmeli olarak ulaşıyor bize görüntüler dakikalarla ifade edilmiyor saniyelerle ifade ediliyor yaklaşık 38 405 saniye arasında değiştiği söyleniyor 1 saat 25 dakika kaldı çarpmaya

Sayaca göre Yukarıdaki Sayaca göre ki sayaçtan geliyor Ona göre de 87 dakika 39 Saniyelik bir süre sonra o küçük beyaz piksel ekranımızda büyüyecek ikili asteroid sistemini göreceğiz ve küçük bu kameranın da içinde bulunduğu uzay aracının kasıtlı olarak çarptırılmasını hep birlikte izleyeceğiz arkada bir tane daha var demiştim küp SAT uydusu İtalyanlar yaptılar o minik uyduyu şu anda o da dartın arkasında dartın

Kaydediyor şu ana kadar yapılan testlerde 200 binden fazla görüntüyü başarılı olarak almışlar yine dünkü basın toplantısındaki notlarımdan aklımda kalanları sizlere bu şekilde aktarabilirim fakat dediğim gibi Hedef asteroid o kadar küçük ki çarpmadan bir saat önce bile Şu anda biz bunu bir piksel olarak görüyoruz ekranın üstünde Ama onun yanındaki büyük olanı görüyoruz işte Birazdan o görüntünün de daha da büyümeye başladığını fark edeceğiz ve 2-3 dakika kala 42 piksel boyutlarına geleceğini söylüyorlar bilim insanları bu kameradan gönderilen görüntülerde dediğim gibi gecikmeli olarak geliyor aşağıdaki sayacın altında 38 saniye

Görüntüler aynı zamanda yeryüzünde proses ediliyor O da birkaç saniye sürüyor Dolayısıyla ben daha yuvarlak olarak konuşmayı tercih ediyorum 38 ila 45 saniye arasında bir gecikme ile bize ulaştığını söyleyebiliriz Ama bu neredeyse gerçek zamanlı denilebilir normal televizyon yayınlarında bile böyle 7-8 saniyelik gecikme ile verildiği için yayınlar Tabii gerçek zamanlı derken böyle saniyede 24-25 kare hızında değil saniyede bir kare hızında fotoğraf fotoğraf göreceğiz büyük bir ihtimalle Çarpmayı

Peki şu anda nasıl bir hızla ilerliyor saatte 23.000 kilometre hızla ilerliyor Tabii ya böyle bir çarpmada nasıl bir sonuç bekliyoruz dimorfoz parçalanacak mı hayır dimorfostan 100 kat daha küçük çünkü çarpan şey Hatta bilim insanları güzel de bir benzetme yapıyorlar işte küçük bir araba ile Mısır'daki piramitlere çarpmaya benziyor diyorlar Dolayısıyla küçük bir arabayla piramitlere çarptığınızda onun parçalanmasını bekleyemezsiniz amaç sadece onun rotasında Yüzde birlik bir yönlendirme yapmak yani çok küçük bir yönlendirme yapmak bu ikili sistemde onu tekrar gösterelim infografiden şu ikili küçük olan büyük olanın etrafında dönüyor ve bu dönüşte her 11 saat 55 dakikada bir yörüngesini tamamlıyor çarpmanın ardından bu 11 saat 55 dakikalık tam dönüş 11 saat 45 dakikaya inebilir diyorlar Eğer bu kadarlık bir değişim olursa bunu başarı olarak kabul ediyorlar Bu değişimi nasıl anlayacağız Önümüzdeki 2-3 haftalık süreç boyunca yeryüzündeki teleskoplarla yapılan gözlemler

Bunu ortaya koyacak bunu çeşitli ülkelerin dünyanın çeşitli yerlerinde ama daha çok Güney Yarım Kürede Avustralya'daki teleskopların daha iyi görebildiğini söylediler Yine daha önceki basın toplantılarında ve verdikleri yeryüzündeki teleskoplarla bu değişimi gözlemleyebiliyorlar etrafında dönerken ışıkta meydana gelen değişimden yola çıkarak ama sadece yeryüzündeki teleskoplarla değil aynı zamanda uzay teleskoplarıyla da Hala görevde olan Hubble yeni gönderilen web uzay Teleskobu ve bir de yine YouTube kanalımda sizlerle paylaştığım NASA'nın Lucy misyonunda gönderilen bir araç vardı Onun üzerindeki teleskopta bu çarpma olayını gözlemleyecek yani böyle farklı farklı aç tekrardan yeryüzünden uzaydan Hatta çarpan aracın üzerindeki bir kameradan böyle çok kameralı bir şekilde bu Çarpmayı izleyeceğiz Bir de çarpma olunca nedense daha bir heyecanlı gibi nasıl bir patlama olacak tabi onları hiç bilmiyoruz bilim kurgu filmlerindeki gibi bir hayal kurmamak lazım ama sonuçta işte başarı kriteri bu 11 saat 55 dakikada tamamladığı

Bir turunu 11 saat 45 dakikada tamamlayacak şekilde bir yönlendirme yapabilirlerse bu bir başarı kabul ediliyor küçük gibi gözüküyor ama bu kadarlık bir sapma bile ileride herhangi bir asteroidin dünyaya çarpma olasılığını değiştirebilir şimdi NASA'nın gerçek yayını başlamadan önce bir onların trailer hazırlamışlar çok güzel onu bir izleyelim 6 dakika sonra da zaten o yayın başlayacak benim anlattıklarımı daha belki güncel bilgilerle de tekrar edeceklerdir diye tahmin ediyorum burada güzel bir trailer hazırlamışlar o trailer hep beraber izleyelim ondan sonra bu yayının başlamasına hazırlanalım

Evet bunun ilk kez olduğu da tekrar tekrar vurgulanıyor ilk kez bir gök cisminin Rotası değiştirilmeye çalışılacak değiştirecek gelecekteki potansiyel tehditlerden tehlikelerden korunmak üzere bu tedbirin işe yarayıp yaramadığını Bugün hep birlikte izleyeceğiz Bu şekilde bir trader da hazırlamışlar bu trailerin ardından işte NASA'nın resmi yayını 5 dakika sonra başlayacak resmi yayın derken Her ikisi de resmi yayın şu anda NASA'nın iki farklı kanaldan yayınını sizlere aktarıyorum üst tarafta draco kamerası dart adlı uzay gemisinden birazdan çarpacak olan uzay aracının üzerine yerleştirilmiş olan darttan gönderilen görüntüleri neredeyse gerçek zamanlı olarak görüyoruz görüyoruz dediğim siyahlığın içerisinde küçük beyaz bir piksel şeklinde Görüyoruz işte şu noktadan söz ediyorum birazdan bu nokta büyüyecek Tabii ki ekranda ona saatte 23.000 kilometre hızla yaklaşıyoruz ve altta NASA'nın üstteki görüntüler Tabii sessiz olarak geliyor altta NASA'nın bütün bunları aktaracağı anlatacağı resmi yayını da 4 dakika sonra

Başlayacak ben biraz daha erken başlayarak size hem kendi hazırlıklarımı Hem bir takım infografikleri hem de bu yayının öncesinde 72 saat önce ve 24 saat önce iki ayrı toplantı düzenlendi o toplantıda aldığım notları aktarmaya bu kadar diyen bütün malzemeyi de tükettim bu arada şimdi Tabii Türkiye saati ile oldukça Geç bir saat Ama bir yandan Tabii bu yayın kaydediliyor sonradan izleyecek olanlara da bu videoyu bunu bu yayını bir video olarak kayıttan izleyecek olanlara da bir selam vereyim yayına yeni katılanlara da bir selam vereyim çok kısa bir özetle geçeyim bu canlı yayının NASA'nın resmi anlatımı başlayana kadar benim için Anlamı şu insanlık bugüne neden bir ilk hep beraber yaşayacağız Çünkü bugüne kadar Evet pek çok yere uzaya

Cisimler gönderildi bu cisimlerin bir kısmı hem insanla hem insansız olarak farklı gök cisimlerine indirildi başta uydumuz olmak üzere Mars'a araç indirildi işte Japonlar hayabusa'ya adlı bir araçla bir asteroide gök cismini Bir Uzay gemisini indirdiler Bennu asteroidine Bir çarpma ve kaçma işlemi gerçekleştirildi ama bunların hiçbirisinde amaç o uzay cisimlerini o gök cisimlerinin yerini yönünü değiştirmek değil onlardan örnek toplamaktı Bugünse gezegenimizi olası tehditlerden korumak üzere Sadece bu amaç bile insanın inanası zor bir cümle olarak geliyor daha söylerken bile belki yönünü değiştirerek kendimizi kurtarabilir miyiz şeklindeki bir şeyi test etmeye çalışacaklar dart adlı bu görevle yine tekrar ediyorum yanlış şeylere yol açmamak için herhangi bir tehdit şu anda yok Ama bunlar deprem gibi adeta Hani dünyamızın geçmişinde çok büyük çarpmalar meydana gelmiş Bu demektir ki gelecekte de bu tür çalışmalar meydana gelebilir şu anda bir teknolojimiz varsa neden

Bu teknoloji ile böyle bir şeyin ileride gerçekleşme olasılığını en aza indirgemeye çalışmayalım ki sorusundan yola çıkarak İşte bu dart görevi planlanmış dediğim gibi dünyamızın çevresinde yakın New York denilen near Earth Orbit yakın dünya yörüngesinde irili ufaklı 27 bin tane asteroid var ve bu asteroidler zaten sürekli olarak Takip ediliyor Planet sistemi ile ofisi tarafından bunların bir veri tabanı hazırlanmış durumda Yani yörüngeleri sürekli olarak gözlemleniyor dünyaya 100 yıl içerisinde çapı 140 metreden büyük ya da bir kilometreden küçük olan bu asteroid veri tabanı içerisindeki herhangi birisinin çarpma olasılığını çok düşük buluyorlar neredeyse yok diyorlar Önümüzdeki 100 yıl içerisinde 100 yıldan sonra var Bu arada bazı olasılıklar ama 100 yıl öncesinde yeni asteroidler keşfedilebilir ve bu arada evet

Başlayacak ben şöyle kısayım müziğini Yeni asteroidler keşfedilebilir 140 metreden daha küçük çaplı olanlar da artık takip edilmeye başlanabilir ve böyle bir durumlarda diyelim ki tespit edildi bir risk saptandı acaba Onu dünyamızın yörüngesi ile çakışmasını engelleyebilir miyiz bütün konu buradan ortaya çıkıyor bunu engelleyebilmek için olası bazı senaryolar üzerinde çalışılıyor ilk akla gelen senaryo Bir Uzay gemisini gönderip çarptırmak suretiyle rotasında çok küçük bir açı değişikliği meydana getirmek uzaktayken bu yapılırsa eğer o küçük açı değişikliği dünyaya gelmesinin yerine birazcık kenarından uzağından geçmesi gibi bir sonuca yol açabilir mi düşüncesi ile işte bugünkü test gerçekleştirilecek şu anda ekranın sağ alt köşesinde birazdan başlayacak olan

Biraz önceki mouse'u ben oynatmadım bu arada onların sisteminden geldi sağ üst köşede uzay gemisinden direkt tekrar oynatıyorlar Bu arada Hani söylenebilecek pek çok şeyi söyledim ben eğer yeni bir şeyler ortaya çıktıysa hep beraber Onu da bu canlı yayında öğreneceğiz izleyeceğiz Az önce sizlere paylaştığım trayları tekrar gösteriyorlar NASA'nın anlatılı olan canlı yayınında Ben de bir yandan o yayını bir yandan da tekrar size şu kameradaki görüntüleri de vereyim

Yukarıdaki draco kamerasından gönderilen sayaç bilgisine göre 74 dakika sonra çarpışma gerçekleşecek kasıtlı Bir çarpma Bu normal de bize tehdit oluşturmayan bir asteroidi yörüngesini değiştirmek için çarptıracaklar başladık Evet bu gece gerçek zamanlı olarak izliyoruz diyor bakın şu anda onlar da darttan gelen canlı görüntüleri küçük bir şey olarak şu tarafa koydular Evet Türkiye saati ile gece yarısı 2'yi 14 geçe sabaha karşı 2-14 geçe çarpma

Evet gözünüzü buradan ayırmayın diyorlar şu anda oradaki O beyaz nokta bir piksellik noktada iki tane asteroid var biraz yaklaştıkça bunlarda şekillerini de bize Göstermeye başlayacaklar ve en sonunda şu anda bir tane gördüğümüz şeyin küçük olanını ikincisini göreceğiz uzmanlara ve aynı zamanda yeryüzünden gözlemlerin yapıldığı yerlere de bağlanacaklar bu canlı yayında bağlandık nasıl hissediyorsun 10 aydan önce yaklaşık 10 ay kadar önce fırlatmadan sonra tekrar bir araya

Evet görevin operasyon merkezinde neler olup bitiyor bize bilgi verebilir böyle bir gök cisminin rotasını yönelik bir operasyon yürütüyor şu anda görüntülerini izlediğimiz Bu ekip le Bu arada bir küçük bir fact verdiler ekranın sağ alt köşesinde bu çeşitli uzay teknolojileri Test iyon itmeli motor da bu teknolojilerden biri bir parçası merkezinden gerçekleşti yürütülüyor şu anda bu operasyon Evet şu anda ekranın sağ alt köşesinde de görüyorsunuz gerçek zamanlı NASA'nın dart uzay gemisinden gönderilen görüntüyü izliyoruz uzaydan bir görüntü ekranın ortasındaki beyaz nokta ikili bir asteroid sistemi bunlardan küçük olanı 160-170 metre çapında ve bu şekilde gerçek görüntü halinde yeryüzünde Hep beraber tüm bilim insanlarıyla birlikte Bizler de ilk kez canlı canlı görüyoruz

Evet şimdi birazcık uzay gemimizi Evet 23 kasım'ı 24'e bağlayan 2020 bu yılın 10 ay önce Kasım ayında fırlatma gerçekleşti spacex'in farkında 9 roketiyle büyüklüğünde yaklaşık bu uzay aracı küçük bir golf arabası da benzetiliyor Evet washington'daki anıtın yanına Bu 160 metre yüksekliğinde bir Anıt yaklaşık O yüzden onun yanına koyarak benzetme yapmışlar Ben de size şöyle söyleyeyim İstanbul Boğaziçi Köprüsü'nün o şeyi kadar araçların geçtiği değil de bu iki tarafındaki kulelerinin olduğu yükseklik diyebiliriz çarpacağı astroidin

Yanlış hatırlamıyorsam 165 metre yükseklikteydi Çünkü köprünün bacakları yaklaşık o bacakları yüksekliğinde bir kaya parçasına doğru gidiyoruz Şu anda Hadi bakalım Evet nasıl yayınlarında sıklıkla gördüğümüz tanıtım ve yanında başka bir Evet uzayla ilgili yapılan çalışmalarda her zaman böyle bir gördüğümüz ve göremediğimiz sınırlar vardır ve biz de bu görebildiklerimizin sınırlarını sürekli olarak geliştirmeye çalışıyoruz Evet ilginç bir fake verdiler Bu arada ben de bir yandan görsel şeyleri takip ediyorum Bir yandan kulağımla verdikleri bilgileri takip etmeye çalışıyorum Az önce verilen Ee farklı ilgimi çekti Ee bu görev önceden bilgisayar modellemeleriyle Aslında sivile edilmiş bu birçok başka Canlı yayınlarda da buna benzer şeyleri söylüyorum yani yeryüzünden matematiksel modeller yapılarak bu çarpmanın etkileri Önceden tahmin ediliyor öngörülüyor Daha doğrusu şimdi çarpmadan sonra toplanan verilerle önden yaptıkları tahminleri

Aradaki sapma ne kadar olduğunu anlamaya çalışıp bu ön kestirim modellerini geliştirecekler Peki bu niye önemli gelecekte başka bir Hani gerçek bir tehdit ortaya çıktığında ne kadar büyüklükteki Bir Uzay hangi şiddette çarptırmak gerektiğine dair yeni öngörü modelleri geliştirebilmek için ve bunun daha gerçeğe yakın bir sonuç verebilmesi için önemli bunun validasyonu içinde Bu testte bir hedefleri olduğunu ekrana yazı olarak getirdiler

Evet yine çarpılacak olan the morfus asteroidi hakkında bir fake geldi ekrana bu kezde dünyadaki ilk dönme dolap olduğu söylendi yaklaşık işte bir dönme dolaba aklınıza getirin o büyüklükteki bir kaya parçasına doğru gidiyoruz Şu anda ekranımızın altında gördüğümüz Tabi şu anda üstünde gördüğümüz O beyaz pixelin ikili bir sistem olduğunu hatırlatayım düşünün orada bir tane dönme dolap var şu anda o beyaz ışık parçasının hemen yanında küçücük ona doğru gidiyoruz ve bir saat içerisinde o dönme dolap büyüklüğündeki kayayı kendi gözlerimizle göreceğiz

Bu arada büyümeye başladı izle uzaydaki bir çarpışmanın yarattığı kinetik enerji transferinin deneyini yapmışlar yine uzayda Uluslararası Uzay görüyorsunuz bakın burada Çarpmayı hani uzay gemisi asteroide çarptığında nasıl bir kinetik enerji transferi biliyorsunuz enerji potansiyel ve kinetik olarak ikiye ayrılıyor burada kinetik Hareketli bir cismin hareketsiz olan bir cisme çarptığında Onun trackturisini nasıl etkilediğini Yerçekimsiz bir ortamda biraz da komedi bir şekilde Uluslararası Uzay istasyonunda test etmişler bir yükü

Şimdi ise gerçek bir testle izleyeceğiz şimdi operasyon merkezindeki gerçek konuşmalara kulak veriyoruz yanlış saatte 27 bin kilometre hızla bizden 11 milyon kilometre öteden gönderilen ekranımızın alt kısmında küçük bir piksel olarak görüyoruz o piksel büyüyecek merak etmeyin uzay aracı şu anda otonom olarak hareket fakat bir saat kala dimor fususu durum kontrolü yapılacak Bunlardan ilkine yaklaşıyoruz şu anda amacını söylemediler Sanırım dimorfosun yani küçük olanın

Onun Sesini duyacağız demiştim zaten size PlayStation Luck şeklinde ama ona daha var Bu ilk pul 60 dakika kala Evet anons yapıldı ve doğrulandı elena'yı görüyoruz dimorfusu da gördük diyor bu arada onlar da ilk kez görüyorlar aynı göreceli parlaklıkta dedi Mısra ikisini de gördüklerini onayladılar Biz görebilecek miyiz şöyle büyütüyorum biraz görüntüyü tamam şuraya doğru ilerliyoruz Tekrar hatırlatalım bu canlı yayın canlı olarak gönderilen görüntülerle Yapılıyor şu anda uzaydan gelen görüntüler neredeyse canlı olarak gerçek zamanlı olarak daha doğrusu bize aktarılıyor

O kadar küçük bir cisme uzayda dönen bir dönme dolabı düşünün boğaz köprüsünün bacaklarını düşünün O büyüklükteki bir taşa doğru yaklaştığımız için daha önce Optik olarak hiç görülmedi bu cisim hala otonom olarak ilerliyoruz her şey bütün birimler kendi ellerindeki verileri bir saat kala bildirmeye Evet her şey güzel gözüküyor Evet yarım saat kala 30 dakika kala tekrar Bir durum değerlendirmesi

Bağlandılar şu anda bu operasyonla ilgili en bilgili kişiye bağlanıyoruz benim de basın toplantılarında dinlediğim kişiydi Evet 7 piksele çıktı diyor büyüklüğü her şey yolunda gidiyor beklediğimiz kadar sönükte diye tarif ettiler parlaklıkta veya diyebiliriz herhalde bazı şeylerden bilimsel olduğu için değiştirmeyi de şu anda her şey yolunda gözüküyor yaklaşık 56 dakika sonra ilk kez bir gök cismiyle çarparak Onun yolunu değiştirmeye Tanık olacağız canlı yayında Hadi bakalım

Şu ana kadar Evet işini bir sonraki maestonumuz kilometre taşımız küçük olana doğru yönelmek şu anda hala otonom olarak araç büyük olana yönelmiş durumda Çünkü o daha kolay takip edilebiliyor bir süre sonra büyük olanı ihmal etmeye başlayacağız 2-3 dakika kala diye beni notlarımda var ama her şey değişebilir Ya da ben yanlış not almış olabilirim diyor ki basın toplantısında O yüzden burada söylenenler Daha güncel olacak tabii ki

Dimorfus'a doğrudan yönlendirecekler şu anda hala büyük olan dediğim Usta doğru ekibinden birisini anmak üzere bir ara verdiler hayatını kaybetmiş Anladığım kadarıyla vaz diye konuşuyor çünkü Evet görev operasyonun yöneticisiymiş ama hayatını kaybetmişler oldukça sevilen eğlenceli esprili Evet Herkes ondan bir şeyler öğrenirdi iyi bir mentordu iyi bir akıl hocasıydı olmasına rağmen sonuna kadar ekipteki bütün her şeyi katılmaya destek olmaya katılım sağlamaya devam etmiş herkesin görüyorsunuz ekip arkadaşlarının gözleri dolu dolu konuşuyorlar

Evet ve bu 4 uzay aracı da onun 14 yıl boyunca Emek verdiği bir araç olarak anısını yaşatacak şeklinde bir konuşma yaptılar 2007 Bu yıl hayatını kaybetmiş raymond Josef Harvey birçok hayata dokundu onu çok kısa bir süre tanıdım ama bana bile sorduğum her soruda çok doyurucu bilgiler verdi için teşekkür ettiler şu dakika sonra tarihte bir ilke Tanık Evet burada da tekrar ettiler

Şu anda bizden 11 milyon kilometre mil olarak 7 milyon diyorlar ben yaklaşık Çevirisini yapıyorum kilometreye her an dartın bu çarpışmaya hazır olduğuna dair son şeyi validasyonu sinyali alabiliriz Evet neden bu asteroid'i seçtik Hedef olarak güzel bir soru bir kere Her şeyden önce Bu etkinin oluşup oluşmadığını ölçebilmek için ikili bir asteroid sistemine ihtiyacımız vardı Dolayısıyla tek asteroidleri değil de ikili bir sistemi seçtik diyor

Başka kriterleri de hesaba katarak eleme yaptığınızda şu anda yaklaşmakta Olduğumuz bu ikili sistem en uygun aday olarak karşımıza çıktı pop kültürde de işte filmlerde filan da gördüğümüz bir asteroid tamamen parça alamak yok etmek Çünkü bilimsel açıdan bunu tamamen parçalamanın hiçbir faydası yok onun Hatta zararı olabilir Çünkü bu binlerce parçaya ayırırsanız o parçalar Bu sefer hiç tahmin edemeyeceğiniz sonuçlara yol açabilir Hatta dünyaya Normalde çarpmayacakken gelip çarpabilir o yüzden onun yerine büyük bir parçalama falan meydana getirmeden sadece yönünü değiştirmek Az önce gösterdiler ya Uluslararası Uzay istasyonunda kinetik enerji transferi yaptırmak Yani aslında çarpıp birazcık bile olsa Yüzde birlik oranda bile olsa yönünü değiştirmek asıl amaç

Evet bu arada Space altta gelen bir fake bilgisini de aktarayım ilgimi çekti Porto riko'da kontak filminde de izleyenler mesaj filmini izleyenler hatırlayacaktır devasa bir çanak var O filmde Ee ve şu anda maalesef yok geçtiğimiz yıllarda eee bir fırtınada tahrip olunca imha ettiler Bir zamanlar dünyanın en büyük radyo teleskobuydu Porto riko'daki arestivo Teleskobu ilk kez bu şu anda yaklaşmakta olan yaklaşmakta olduğumuz asteroid sisteminin böyle çok kötü bir çokilik bir radar görüntüsünü ilk kez o teleskop tespit etmiş 2003 yılında bu bilgiyi de ekrana getirildi Benim de ilgimi çektiği için sizlerle paylaşmak istedim Helal olsun

Bilim insanları konuşmaya başlıyor bakın Doktor Range konuşuyor çünkü bu sistemde Evet dart uzay aracı gidip çarpacak ama 15 gün önce yanında götürdü Küçük Bir küp sat uydusunu bıraktı O da peşinden geliyor ve çarpma gerçekleştikten sonra o küf saat uydusu bir Fly yapacak yani yanından uçacak ve bizim göremediğimiz yerleri de görüntüleyecek işte o onu yapan Uzmanlar şu anda konuşuyor İtalyanlar yaptılar o küp sat uydusunu bakın arkadan şu anda görüntülerinde görüyoruz minik bir uydu sadece amacı Bu yan kamera gibi böyle hem çarpmakta olan uzay aracını görüntülemek hem de sonrasında ki asteroidde meydana gelen değişimleri gözlemlemek üzere gönderildi yani Bu testte hem görüntüleme çok önemli görüntüleme teknolojileri üzerine çok çalışmışlar zaten o yüzden canlı canlı izliyoruz bizde hem de tabii ki gerçekten işe yarayacak mı çarpma bunu

Sinyali geldi Yeni bir haber bu her an bekliyorduk demiştik artık ikili sistemde küçük olan o 160-170 metre çaplı çarpılacak olana kitlenmiş durumda görüyorsunuz yüzler gülüyor önemli kilometre taşlarından biriydi bu Evet normalde çok daha geç bekliyorlardı Eğer 50 47 dakika kala bu sinyalin gelmesine çok sevinmişler harika hissediyoruz bundan daha iyi hissedemezdik artık Evet beyni uzay aracının beyni şu anda artık büyük olan Didim olsun kitlenmiş durumda Yani çarpacağı hedefe otonom olarak 27 bin kilometre hızla bütün olanca hızıyla ilerliyor 46 dakika sonra çarpma gerçekleşecek

Evet dar açılı oldukça yüksek çözünürlüklü bir görüntü yakalama aracı kamera draco kamerası Bu arada New Horizon misyonunda plüton'un fotoğraflarını çeken bir sistemi burada kullanmışlar 'ın fotoğraflarını görüyorsanız ki yayınladığım astronomi takvimine de bir tanesini yerleştirmiştim olağanüstü güzellikte yüksek çözünürlükte yani sonra bu görüntüleri izlemeye başlayacağız neredeyse gerçek zamanlı olarak asteroidin yüksek çözünürlüklü bir kameranın gönderdiği görüntülerden izleyeceğiz o kamera parçalanmadan hemen

Oldukça temiz bir ortamda hazırladık bu sistemi ve kamerayı elektrik ve Optik testler yaptık Evet biraz da ben büyüteyim şöyle Evet bol miktarda test yapmışlar onu vurguladılar bu işler böyle oluyor değil mi diye onay da aldı Evet teknolojimiz hazır testler hazır şimdi Tarihin gözlerimizin önünde gerçekleşmesini beklemekten başka yapacak bir şey yok daha önce size sorularınızı göndermenizi rica etmiştik

Yanımda gerçek gezegen koruyucuları var Hani az önce bahsetmiştim ya yayının başında planity diye Beyaz Sarayı bile bilmediği bir ofis var diye hatta yukarı bakma dostluk up filminde de sözünü ediyorlardı İşte o filmlerde bile adını Başkanların bile yeni duyduğu Evet sorular geldi bu arada görüyoruz Evet esprili bir soru sporcunun birisinden geldi Ben de takım arkadaşlarımla sizin kadar hassas vuruşlar falan yapmak istiyorum benzeri bir soruydu

Nasıl bir destek alabiliriz şeyini tam okuyamadım ama Amerikan futbolundan bahsettiklerini tahmin ediyorum işte futbolcular ve bir şeyleri elle atıyorlar ya topları onu atarken karşıdaki oyuncunun hareketini işte hesaplayıp belli bir hızla ve belli bir yükseklikte atmaya çalışıyorlar falan Gök cisimlerin hareketleri daha Tabii tahmin edilebilir ve Yüzyıllardır gözlemlediğimiz için onların yörüngelerini hesaplamak bizim açımızdan biraz daha kolay Üstelik şu anda gönderdiğimiz uzay aracında Hani insandan çok daha hızlı hesaplamalar yapan bir bilgisayar sürekli olarak bu hedefe yönlendirme işlemini gerçekleştiriyor yine de oldukça zor bir durum ama en azından Optik olarak görüntülere elde etmeye başladıkları için işte artık Optik olarak da kilitlenme gerçekleşmiş

Bir bilgi daha geldi ekranlara görüyorsunuz şu anda bu görüntüler Dünya ile ay mesafenin 28 katı uzaklıktan bu arada Twitter'dan gelen bir soruyu benim bildiğimden farklı bir cevap verecek mi diye bekledim ama hayır Yani bu çarpma nasıl bir şey olacak ne kadar büyüklükte olacak diye sordu bilim insanları da haklı olarak biz de bilmiyoruz bu bir test görevi oradaki asteroidin Hani yapısını dahi bilmiyoruz hiç görmedik ama hani Başka asteroidlerin yapısına yapılmış gönderilmiş Uzay araçlarının yapısına analizlerine bakarak bir tahminde bulunmaya çalışıyoruz ama bu testin amaçlarından bir tanesi de gerçekten o patlamanın ne büyüklükte olacağını anlayabilmek Fakat çok fazla değişken var yüzeyinin ne kadar yumuşak olduğu ne gibi malzemelerden oluştuğu bunların gibi şeylere Bakacağız

Bir başka bilgi asteroidler zaman kapsülleri gibiler üzerinde taşıdıkları çeşitli mineraller sayesinde Sadece onların değil tüm bir güreş tarihini öğrenebiliyoruz aslında dünyaya ne kadar sürede geliyor şeklinde yeni bir soru geldi bu görüntüler 38 saniyede dünyaya ulaşıyor ama aynı zamanda Biz bunu proses ediyoruz bilgisayarlarda O da birkaç saniye sürüyor işte 38-42 saniye arasında filan yaklaşık olarak geldiğini şunu tekrar hatırlatmakta fayda görüyoruz daha önce hiç denenmemiş hiç yapılmamış bir şey yapmaktayız şu anda

Sonuçlarını Dolayısıyla gördüğünüz gibi Planet Defense konusundaki Uzmanlar bile sadece modelledikleri kadarıyla ilk kez daha önceden hazırlanmış bir videoyu şu anda yayına verdiler Burada da yine benzer şeyler söyleniyor bu şekilde gidip çarpacak ve bizler de canlı yayında izleyeceğiz Eğer bunda başarılı olursa Yani gerçekten çarpabilirsek Ve tabii ki rotasını değiştirmeyi başarabilirsek En azından bundan sonraki olası tehditleri Bu yöntemle engelleyip engelleyemeyeceğimiz anlamış olacağız

Sürekli farklı benzetmeler küçük bir futbol Stadı kadar bu benzetme o büyüklükteki bir taş parçasına yaklaşıyoruz biraz tiroide yaklaşıyoruz ve onun üzerine kitlenmiş durumdayız kamerasını gösteriyorlar şu anda üzerindeki Neredeyse en önemli şey bu yüksek çözünürlüklü kamera Nitekim ekranımızın altında bu kameradan şu anda gönderilen gerçek zamanlı görüntüleri de izliyoruz bir yandan inanılmaz bir yayın şu anda Dünya ile ay arasındaki mesafenin 28 katı uzaklıktan Yaklaşık 40 küsür saniye gecikmeyle neredeyse gerçek zamanlı olarak ilerlemekte olan bir uzay aracının üzerindeki kameradan gelen görüntülerle beraber bu yayın gerçekleşiyor ve 37 dakika sonra o kamera ve o kamerayı Taşıyan uzay aracı

Sistemindeki küçük olan limonsuz bilgisayarımızı daha önce hiç görmediğimiz bir cismi tespit edebilmek ve ona kitlenebilmek üzere eğittik Nitekim işte biraz önce bu hedefleme bu kitlenme olayı da en heyecanlı kısım Son 3 dakika olacak arkadaşlar yani bu iki buçuk 3 dakika kala Bütün manevralarını her şeyini kilometre yani saatte 27 bin kilometre gibi müthiş bir hızla çarpacak ve sorbe

Çok küçük bir değişiklik olacak dediğimiz gibi beklenti bu yönde 2-3 hafta boyunca yapılan yeni gözlemlerle bu değişikliğin olup olmadığını anlayabileceğiz Bu arada Ama yine de bu kadarlık küçük Yüzde birlik bir değişiklik bile ileride tekrar edelim bunun bir tehdit özelliği yok Sadece bir test yapılıyor Eğer başarılı olursalar ileride En azından donuk filmindeki ne benzer bir senaryo ortaya çıkarsa belki Bu yöntemle onu rotasından sattırmak gibi bir Umudumuz olabilir O yüzden gerçekten de tarihi bir yayın tarihi bir ana tanıklık edeceğiz Daha önce hiç gerçekleşmedi

Evet yine umut ediyoruz ki çarpacağız Yani hala Tabii çarpmama ihtimali de var bu bir test çakması neden çarpmadığını da anlayıp değerlendirecekler ve bir sonraki görevleri Bu kez onu düzeltmek olacak yani Umudumuz çarpışması yönünde Evet yaklaşık 45 saniye gecikme ile şu anda oradaki uzun aracı ne görüyorsa 45 saniye sonra biz onu görüyoruz saniyede bir kare Lig bir fotoğraf şeklinde geliyor Yani bu bir akıcı bir video gibi olmayacak şöyle donup donup bir video şeklinde olacak bir imaj sekansı şeklinde olacak oluyor zaten Aslında bakarsanız giderek büyüdü bakın

Şu anda Evet soluk piksel de gözükmeye başladı sağ üst köşesinde gördüm ben şu beyaz parlak yer büyük olan asteroid hemen sağ üst köşesinde minik bir noktada belirdi 33 dakika sonra O noktaya Çarpmayı hedefliyorlar Tabii Bütün ekip 100 binlerce saatlik bir çalışma sonrasında Bu hazırlıkları son haline getirdi Evet yine testlerle ilgili Bu arada konuşan kişi kalite kontrol görevlisi O yüzden Tabii testler hakkında konuşması normal fakat şey ilginç yani bence uzaya bu uzay aracına verilen görev ismi çok güzel Darth oyunda olduğu gibi

Dartın şu anda gelen ekrandan gelen görüntüyü ben anlatıyorum size yaklaşık 8 buçuk metrelik 2 tane Kanadı var Bunlar güneş panelleri Onlar da çarpacaklar bu arada yaklaşık bir Buzdolabı büyüklüğünde ya da bir golf arabası büyüklüğünde Bir Uzay aracından söz ediyoruz onun üzerinden gönderilen kameradaki görüntüleri izliyoruz canlı canlı Evet görebiliyor musunuz bilmiyorum ama sağ üst köşede küçük bir piksel olarak belirdi çarpacağımız yer bakın şurada

Tek bir nokta olarak görüyorduk bu ikili sistemi şu anda canlı canlı görmeye Tamam şuraya doğru bakarsanız Eğer küçük bir nokta şeklinde gözükmeye başladığını görebilirsiniz İnanamıyorum yani bundan bir saat önce yayına başladığımızda tek bir piksel olarak gözüküyordu şu anda birbirinden ayrıştırılabiliyor aradaki devasa farkı da görebiliyoruz o küçük nokta büyük parlak olan ortadaki noktanın etrafında dönüyor 11 saat 55 dakikalık bir süre içerisinde bir tur atıyor etrafında yani uzay aracını şu anda burada durdursak onun dönüşünü de izleyebiliriz bir gün içerisinde iki tur atışını da görebiliriz aslında

Bu kadar uğraştığınız 100 binlerce saatlik Emek var arkasında diyorsunuz Peki Birazcık böyle acı tatlı bir hisse oluyor mu Çünkü birazdan çarpacak o oraya diye bir soru geldi Evet ama amaç bu zaten aynı şey hani araba tasarımcıları içerisinde söylenebilir Sonuçta başarılı olursa bu araçtan başka araları da yapılacak yenileri de yapılacak Ama biri bazı araçlarında çarptırılarak test edilmesi gerekiyor işte biz bugün o testi izliyoruz hep

Evet son 30 dakika kala son bir bütün operasyonda çalışan kişilerden son bir onay da alınacak O yüzden sessizleşti bir saat kala da almıştık bu onayı bir kez daha Her şey yolunda mı Aslında ona bakıyoruz şu anda otonom olarak gitmekte olan araçta bütün değerler nominal mi Optik olarak kitlendi zaten Optik olarak görüyoruz kendi gözlerimizle iki asteroide görebilmeye başladık daha 29 dakika kalmış olmasına rağmen yaklaşınca draco kamerası yüksek çözünürlüklü bir kameradan saniyede bir kare hızıyla gelen bu görüntüleri gerçek zamanlı olarak izleyeceğiz

Evet son olayları bekliyoruz şu anda 7000 mil kaldı diyor yani 11 bin kilometre filan 12.000 gibi aynı parlaklık verilerin alabiliyoruz limon çok neşeliler her şey yolunda görüyorsunuz alkışlıyorlar zaten Doktor Evet akıllı navigasyon sistemi ne durumda diye sordu o da gayet iyi gözüküyor fantastik gözüküyor her şey İnanamıyorum Gerçekten o artık yuvarlak da gözükmüyor yavru şeklini görmeye başladık Didim olsun büyük olan Didim olsun bakın şurada inanılmaz

O da yeşil Buraya doğru gidiyoruz anda yeşil ışık her şey güzel yolunda kırmızı biberimiz gözle görülür bir şekli görünmesi heyecan verici Normalde uzay görevlerinde bu tür çok heyecanlı ve gerçek zamanlı şeyler yaşayamadığımız için en son 60'lı yıllardaki aya iniş görevleri dışında 69'larda 70'lerde buna benzeyen bir şey yaşamıştık ama Mars çok daha uzaktı şimdi neredeyse gerçek zamanlı izliyoruz çarpma olacak ve biz sadece 45 saniye sonra o çarpmaya ilişkin hemen öncesinde ki görüntüleri de izleyeceğiz

Harika Normalde Biraz önce hedeflediğimiz yerden 3-4 metre sapmıştı fakat şimdi tam hedeflediğimiz yere geri döndük iki tane daha manevra ateşlemesi yaptık dart uzay aracında ve şimdi tam merkezin 30 metre kadar kenarında çarpma noktasına kitlenmiş durumdayız oraya doğru büyük bir hızla gidiyoruz dedi Gerçekten inanılmaz ilerliyor ve tarihte bir ilke Tanık oluyoruz tekrar hatırlatayım belki yayına ilk kez katılanlar olmuş olabilir neden tarihte bir ilk bu Evet daha önce uzaya araçlar gönderildi bu araçlardan bazıları asteroidlere de ulaştı örnek filan topladı ama ilk kez bir kasıtlı Bir çarpma yapılarak bu çarpma sonucunda astroidin rotasını değiştirmek gibi çok acayip bilim kurgu filmlerindekine benzeyen bir şeyi Üstelik yüksek çözünürlüklü kameralarla ve gerçek zamanlı olarak izliyoruz şu anda ekranda görmüş olduğunuz bu görüntü simülasyon değil hani fırlatmalardan Sonra da simülasyon görüntüleri hep veriliyor ya böyle Hayır bu görüntü gerçek zamanlı

Draco kamerası ile yüksekçe daha önce Plüto gezegenini görüntülemiş olan kamera sistemi ile gerçek zamanlı olarak aktarılıyor şu anda bu yayından alındı ama ben size şöyle yukarıdan göstereyim 2 ayrı kaynaktan besliyorum bende görüntüleri üstteki draco kamerası orada 26 dakika kaldığı alttaki canlı yayında 24 dakika var bu son 2-3 dakika çarpmaya yaklaştığımız zaman diliminde Evet bakın burada takım ayarlar yaptıkları için herhalde yayından çekmişler ama biz onların o ayarlama yaptıkları ekranı da sürekli olarak görebildiğimiz için yaptıktan sonra şimdi herhalde

Onu da aktarmış olduk Evet mesela şu anda izlediğiniz görüntüler ön kestiririm öyle olup olmadığını bilmiyoruz bu şeklin birazdan hep beraber göreceğiz inanılmaz Çünkü Optik olarak hiçbir zaman görülemedi hiç kimse tarafından şu anda Yapılan bu canlı yayınla tüm dünyanın dört bir tarafında hem izleyenler Hem bizim gibi meraklılar hem de bilim insanları ilk kez Optik olarak görecekler Bu ikili sistemden küçük olan asteroidi Çünkü sadece bir dönme dolap büyüklüğünde sadece boğaz köprüsünün bacakları genişliğinde çapı bu kadar olan bir taş parçası Hani bırakın görmeyi Şimdi bir de buna hedefleyip

Çarptırmayı düşünüyorlar inanılmaz bir şey inanılmaz bir başarı olacak Eğer gerçekten çarpabilirsin bu kez başarı kriteri çarpma şeklinde belirlenmiş yine güzel haberlerimiz var belirsizlik ne ölçüde diye sordu böyle bir görevde ya inanın iki benim söylediklerimi söyledi Aslında bir iki üç dakika kadar öncesine kadar Biz bile neyle karşılaşacağımızı bilemiyorduk iki şeye çok önem veriyoruz Bir tanesi çarpma sonucunda meydana gelecek o kinetik enerji transferi asteroid ne şekilde etkileyecek Bununla ilgili modellerimiz var bir İkincisi de jeolojik olarak asteroidin özellikleri bu iki veriler de zaten şu anda yaptığımız o ön kestirin fantastik modellemeler yaptı arkadaşım Bu modellemelerin çok daha iyileştirilmesi ve gelecek görevlerde çok daha isabetli tahminler yapabilmemizi sağlayacak Evet artık gayet güzel bir şekilde ikili sistemi görmeye başladık

Şöyle biraz da ben büyüteyim görüyorsunuz artık dairesel değil yamuk yumuk şekli belirmeye başladı büyük olan didimus asteroidinin ikili Bir sistem bu küçük olan da bir nokta şeklinde belirdi ama o nokta giderek büyüyecek ve çarpmaya birkaç dakika kala ona çok daha net bir şekilde Evet yayının başında söylediğim gibi şu anda sadece dimor foss'u değil bu ikili sistemi Hala takip etmeye devam ediyoruz çünkü o gölgelerden dolayı dimor fususun tam olarak bilmediğimizden hala tam targetlak olmasına rağmen hedefi belirleyememiş olabiliriz Bu endişeyi

Muhtemelen Doktor Elena yayında 2-3 kez karşımıza çıktı Doktor Elena söyleyecek presicion olarak dediğimiz andan itibaren artık Didim olsun büyük olanı tamamen ihmal etmeye başlayacağız ve küçük olana büyük bir hızla kilitlenmiş gerçekleştirmiş olacağız Yani kesin olarak emin olacağız dakikalar kaldığı bu tarihi çarpmaya ve gerçek zamanlı olarak izliyoruz şu anda neredeyse gerçek zamanlı bu uzay aracından Dünya ile ay arasındaki mesafenin 28 katı uzaklıktan bize bu verileri gönderiyor 38 ila 45 saniye aralığında ulaşıyor bu görüntüler saniye her saniye bakın hareketli görüntüler her saniye yeni bir kare geliyor

Için şu anda sessizleşti ortam bu ifadeyi duyduktan itibaren büyük olan dediğim olsun artık ihmal etme taşıydı ekranda yansıtıldı kilitlendiğinin onayıydı bu bu onayda alındığı için artık büyük olanı ihmal etmeye başlıyorlar onları işimiz kalmadı giderek de büyüyor bu arada Evet 450 mil yani 600-700 km uzaklıkta bir küçük ateşleme daha yapacağız dedi gezegen koruma sisteminin başındaki amcamız bayağı yaşlı kendisi Bu arada

Evet yani Diamond son derece güçlü Optik sinyalimizi alabiliyoruz her şey yolunda inanılmaz Gerçekten bu görüntü yok ya çünkü buna en yakın görüntü işte Uluslararası Uzay istasyonuna kilitlenme görüntüleri filan şu anda ise milyonlarca kilometre uzaklıktaki bakıyoruz hep beraber bilim insanları da dahil olmak üzere dediğim gibi yeryüzündeki teleskoplar küçük bir nokta olarak bu ikili sistemi tek bir nokta olarak görebiliyorlar bakın sadece etrafında bir küçük noktanın olduğunu onun etrafında dönerken meydana gelen Işık değişiminden yakalayabiliyorlardı şu anda gerçekten Optik olarak görüyoruz ve kesin olarak şeklini ise şimdi anlayabiliyoruz o kadar küçük ki bu asteroid o gördüğümüz küçük beyaz nokta o kadar küçük ki

Hadi bir başka koşucu yarım dakikadan daha kısa bir süre içerisinde bir ucundan bir ucuna koşabilir mesela Sizler kullanarak gezegen savunucusu unvanını kazanabilirsiniz orada bir form var Eğer o formu doldurursanız böyle bir ünvanı da elde edebilirsiniz şeklinde bir açıklama yaptılar sembolik bir şey Tabii bu Evet şimdi başka bir uzmanla görüşeceğiz Fakat ben şu oyunu büyüterek vermeyi daha çok istiyorum açıkçası üstte NASA'nın başka bir yayınından aldığım görüntüyü sürekli olarak görüyoruz

Burası plüton'un keşfedildiği Gözlemevi Bu arada altta konuşan kişi de o gözlemevinden daha önce kaydedilmiş olan görüntüler eşliğinde konuşuyor Bu da plüton'un Teleskobu yaklaşık 100 yıl önce işte bu teleskopla keşfi yapıldı gözlemi yapıldı aynı teleskopu kullanarak dart görevinin yeryüzünden sonuçlarını da gözlemleyeceğiz yani bu çarpma etkili oldu mu gerçekten o küçük asteroidin rotasını değiştirebildik mi 4.3 metre çapındaki bir teleskopmuş

Ikili bir asteroid sisteminden küçük olanına dair morfus'a çarpacak evinden ölçeceğimiz şeyde ne kadar değiştirebildiğimiz bu gözlemi değişti Hani dedim ya Işık değişimlerini ölçerek kaç saat kaç dakikada döndüğünü hesapladılar zaten 11 saat 55 dakika mesela bunu 11 saat 45 dakikaya düşürebilirlerse Eğer Düşünsenize bir şeyin etrafındaki dönüşünü 10 dakikalık bir değişiminden söz ediyoruz işte bunu gözlemleyecekler bu teleskopla Burası benim en favori gizli odam diyor

Tonlarca ağırlıktaki bu teleskobun altındayız Şu anda benim favori Burası en yüksek noktası Evet plutonun da gözleminin yapıldığı bu teleskop bize az sonra çarpacak olan asteroidin rotasını değiştirip değiştiremediğimize dair en kesin bilgileri verecek çarpmadan sonra hemen sonra değil günler ya da hatta Belki de haftalar sonra Çünkü bu çarpmadan sonra bu uydunun onun etrafındaki dönüşünün değişip değişmediğini günler boyunca anlamaya çalışacaklar O yüzden yuvarlak konuşuyorlar hava şartlarına bağlı olarak bu ölçümleri yapacaklar bakın burada gösteriyor zaten parlaklıktaki azalma ya göre bunu anlayacaklar ve eğer bu eski ölçümlere göre 10 dakikalık bile olsa bir fark yaratırsa bu Yüzde birlik bir değişim yapabildiği anlamına gelecek Bu da iyi haber asteroidin rotasını çarpmayla kinetik enerji transferi yöntemiyle değiştirebildiği Tarihte ilk kez ispat edilmiş olacak 12 dakika sonraki çarpmanın Ardından

Ben bile bu kadar hani bu şeylere meraklı birisi olarak yıllardır bu canlı yayınları yapan birisi olarak bu gibi şeylerde gerçekle kurguyla kurgusal olanı kurgu olmayanı birbirinden ayırt etmekte zorluk daha bu yılbaşında yayına giren Don't luckup filminde zaten hani bu konu işleniyordu yukarı bakma Ben de onunla ilgili bir video hazırlamıştım zaten hani on yıllardır bilim kurgu kitaplarına dizilerine filmlerine konu olmuş bir şey Bu Dünyayı tehdit eden bir asteroidi Bir uzay mekiği ya da birden fazla uzay mekiği gönderip uzay aracı gönderip çarparak Onun yolunu değiştirmeye çabalamak işte bunun testi yapılıyor ama merak etmeyin böyle bir tehdit yok Önümüzdeki 100 yıl boyunca en azından tespit edilen 27.000 asteroitte böyle bir olasılık da yok 100 yıldan sonra Evet var bazı olasılıklar ama işte Zaten o olasılıklara bir hazırlık olması için Bugünkü görev gerçekleştiriliyor

Torunlarınızı anlatabileceğiniz torunlarınızın Torunlarını anlatabileceğiniz çok ilginç bir olaya tanıklık ediyoruz şu anda parçalanmak üzere yapılmış bir uzay ve çok hızlı bir şekilde bu yayının başında yeni katılanlara söyleyeyim Bu yayının başında iki tane nokta değil bir noktayı tek bir piksel olarak görüyorduk ve şu anda bayağı bayağı kaya parçası şeklinde asteroid'i görmeye başladık bizim hedefimiz küçük olana ulaşmak ve ona çarpmak bu kamera doğrudan şuraya gidiyor Buna çarpacağız 10 dakika sonra

Görev operatörlerinden son Güncellemeleri aktaracağız birazdan Nasıl durum her şey harika gidiyor Çok heyecanlıyım artık son 10 dakikaya her bir kilometre taşını başarıyla gerçekleştirdiğimizde Herkes alkışladığı çok heyecanlı ekip ama şu ana kadar neyse ki her şey planlandığı gibi gidiyor o da bize büyük bir kendine güven aşılıyor yaptığımız modellemelerin doğru olduğunu gösteriyor şu anda ekranda da görüyorsunuz gerçek görüntüler gerçek zamanlı görüntüler sadece 35-40 saniyelik gecikmeyi de gönderilen bizden milyonlarca kilometre ötedeki Bir Uzay aracından gönderilen görüntüleri izliyoruz

Tarihte bir ilk bir asteroide kasıtlı olarak çarptırılan Bir Uzay aracının görüntülerini izliyoruz Çünkü şu anda Bizim için en önemli kısmıydı hatırlarsanız 5-10 dakika kadar önce o da gerçekleşti Çünkü o bizim kendinden emin bir şekilde artık küçük olan asteroide doğru ilerlediğimizin sinyaliydi şu anda Ellerimiz kaldırdık ve neredeyse artık eminiz o küçük noktanın asteroidin tam merkez 30 metre kadar kenarına gideceğiz ve çarpacağız

Tekrar hatırlatayım şu anda ekranda görmüş olduğunuz görüntüler canlı yayın arkadaşlar gerçek zamanlı olarak geliyor bu görüntüler küçük olan merkezdeki olan nokta bir dönme dolap uzaydaki bir dönme dolap büyüklüğündeki bir taş parçası ve az sonra dakikalar sonra o taş parçasına çarparak parçalanacak bu uzay aracı Oğuz aracının hemen arkasında şu büyüklükte çok Minik Bir küp SAT uydusu var beraberinde gidiyor o çarpmayacak o bir flywa yanında uçarak ikinci görüntüleri kaydedecek o görüntüleri hemen aktaramayabilirler çarpma anında sinyalde bir kopma meydana gelecek ama diğer kamera yani o Arkadan gelen Kürt adın kaydettiği görüntüler kaydedilmeye devam edecek daha sonra o görüntüleri de paylaşabilirler Fakat şu anda izlediğimiz kamera parçalanacak olan uzay aracının içindeki kamerasını izliyoruz

Dolayısıyla son anlarını görüyoruz bir başka deyişle Sağ ol çok uzun zamandan beri çalıştığımız için bu 14 sene çalışan insanlar var ekibin içerisinde artık bir rahatlamaya doğru gidiyoruz bizde onlar için en önemli nokta bu olacak çünkü başarıyla çarpabilir Evet Bu resmen bir Bulak bastı film gibi şu anda izlediklerimiz artık ben size bu yayının yanı sıra doğrudan yukarıdan da vereyim görüntüleri bir kısa süre oradaki sayacı da görüyorsunuz şu anda

Ve tam ekran izleyeceğiz inanamıyorum şu anda ikili bir asteroid sisteminde büyük olanın yanından geçmek üzereyiz ve 5 dakika sonra o küçük olana sadece 160-170 metre çapındaki O astrode çarpacağız tekrar hatırlatıyorum Bu asteroid o kadar küçük ki bizden şöyle düşünün ay 160 metre uzaklığı genişliğinde bir şey olsaydı ya da ayın olduğu yerde bir dönme dolap olsaydı onu 28 Kat uzağa götürseydik İşte bu taş olacaktı o taş Dolayısıyla dünyadan şu ana kadar hiç bu kadar net görüntülenmedi Hatta varlığı teorik olarak tespit edilebildi Oysa şu anda kendi gözlerimizde ve yüksek çözünürlüklü bir kamerayla neredeyse gerçek zamanlı olarak izliyoruz

Birazdan operasyon merkezindeki şeyleri duyuyoruz 5 dakika 1100 mil ilerdeyiz diyor Şu anda mesafe yaklaşık 1600-1700 km durumda ellerimizi çektik hep beraber ayağa kalktılar artık tabii çok büyük bir heyecan dakikalar en heyecanlı kısma Evet yani büyük olan Didim olsun Şu anda ekranını sağ alt köşesinde İnanması çok güç şu anda asteroidin bütün üzerindeki şeyleri de görmeye başladık bu hareketlenme uzay aracından kaynaklanıyor Bu arada Yani şu anda uzay aracı onun yanından geçmek üzere

Üzerindeki dokuyu görebilmeye başladık fonda konuşanların da söylediği gibi daha önce hiç görülmeyen görüntüler bu kadar küçük asteroidlerin herhangi bir teknoloji ile görüntülenebilmesi imkansız şu anda Optik olarak görüntülenmesi imkansız Evet herkes ayağa kalktı görüyorsunuz Bütün ekip Bende şimdi artık Şu alttaki yazıyı da Eee kendimi de ee küçültüyorum ve görüntüyü büyütüyorum devam edelim 2 dakika kaldı Gerçekten inanılmaz görüntüler şu anda

Insanlığın başka bir gök cismini rotasını değiştirmek üzere yaptığı ilk testi kendi gözlerimizle tüm dünya ile birlikte canlı canlı izliyoruz artık Didim olsun üzerindeki neredeyse taşları kayaları görmeye başladık didimos büyük olan artık onun yanından Gerçekten inanılmaz anlar şu anda dünyadaki tüm kıtalardaki teleskoplar buraya bakıyor diyor herkesin gözü burada evet Dakikalar kaldı şu anda 22 saniyede 6 kilometre hızla

Evet sinyali kaybettiğimiz anda çakma gerçekleşmiş demektir Evet çok heyecanlı bir an şu anda karşımızda 100 liraya çapında bir kaya parçası var bir dön Evet artık büyük olan asteroid görüntüden sadece kütük olan sadece Hedef bu hedefe Onun yolunu değiştirmeye inanılmaz anlar gerçekten tarihi bir an inanılmaz Gerçekten inanılmaz ben bu kadar net görebileceğimiz hayal bile edemiyordum ama doğrudan gidiyoruz üstüne

Birazdan sinyal kesilecek sinyalin kesilmesi iyi bir şey çarpma gerçekleşti doğrudan üzerine doğru gidiyoruz bu ne o üzerindeki Kayalar bir çarptık galiba inanılmaz bir şey bu gerçekten impact çarpma gerçekleşti ana kadar görüntü alındı Bravo gerçekten Bravo ekibi kutlamak lazım çok büyükmüş inanılmaz bir hızla çarpma gerçekleşti Gerçekten de bu nasıl bir an izlemesi son derece keyifli bir an dünyanın ilk testi gerçekleştirildi bu gezegeni olası tehditlerden ağlayanlar var olası tehditlerden korumak üzere umuyoruz ki sonuçta başarılı olur yani bu ilk aşamasıydı yönü de değişebilir ama buraya kadar getirildi bizi getiren modellemeler büyük bir ihtimalle yönünün de değişeceğini gösteriyor Yüzde birlik bir sapma bile olsa bu çok iyi bir haber inanılmaz bir tarihte inanılmaz bir çağda yaşıyoruz

Sonra bilim kurgu kitaplarına konu olan sonra dizilere filmlere konu olan bir asteroide çarpıp onun rotasını değiştirmek Şu anda test edildi ve bu çakma canlı yayında gerçek zamanlı olarak gerçekleştirildi kaydetmeye devam ediyor Daha sonra o görüntüleri de paylaşacaklar Hayabusa görevinde gördük Ben muasteroidine yaklaşmayı falan da gördük ama çarpmak ayrı bir şeydi Tabii ayrı bir çalıştı ve şöyle Ben de şeyimi altyazılı

Evet insanlıkta yeni bir döneme girdik Bence diyor konuşan kişi inanılmaz bir şeydi görüntüydü Gerçekten de çok heyecanlı bir gün insanlık bir asteroid sıfır şeklinde bir yine bir sportif bir yorum yapıldı fonda neler dönüyor bu inanılmazdı değil mi Yani bunu yıllardır planlıyorduk yıllardır konuşuyorduk Ama tabi kendi gözlerimizle görünce çok daha farklı beklentilerimin bile ötesindeydi o olarak ayarlamıştım ona yakın bir şekilde gidip de asteroid'e çarpışını izledik Son ana kadar böyle kayaları taşları seçene kadar bize yüksek çözünürlüklü kamera draco kamerası hayatının son görüntülerini Göndermeye devam etti

Çok heyecanlı görüyorsunuz çok Mutlular Evet nasıl patlamayı nasıl konferime ettiniz ve yapılması gerçekten çok zor bir teknoloji demosuydu Bu görev kendisi popüler bir televizyon sunucusu bilim konusunda sunuculuk yapan bir eski bir sunucu hala yapıyor galiba ama Daha önümüzde haftalar var bunu etkinliğin sonuçlarını görmek için orada o televi bilim anlatıcısıyla fotoğraf çeken bilim insanlarını görüyoruz ben hemen sebebini söyleyeyim yaşından da anlayabileceğiniz gibi on yıllardır bu bilim sunuculuğunu gerçekleştiriyor kişi Ve muhtemelen Orada çalışan görev yapan o gençlerin çocukluktan itibaren bu ilhamı almasına vesile olmuş bir kişi benim hayattaki en büyük amaçlarımdan bir tanesi bu bizim jenerasyonu bizim çocuklarımızı Bizim gençlerimize uzay aşkını aşılamak ve o ilhamı verebilmek buradaki gençlerin yaptıklarını Onların da yapabilmesini sağlamak bunun önünde hiçbir engel yok çünkü ve bu tür başarıların sonucunda oluşan coşkuyu da hep beraber yaşadığımızda insanlık olarak da ne kadar büyük

Ilerlemeler kaydettiğimizin kıvancını hep beraber yaşamış oluyoruz açıkçası şu anda bu çarpma Sadece bu canlı yayın kameraları ile değil aynı zamanda yeryüzünde farklı kıtalarda Antartika da dahil olmak üzere Farklı kıtalardaki yer teleskoplarıyla da gözlemlendi onlar ve gözlemlenmeye devam edecek çarpma Sonrasında o asteroidin yönünün nasıl değiştiğine yönelik Dolayısıyla sadece nasıl değil farklı milletlerden farklı uluslardan bilim insanları da amatör ya da profesyonel bu gözlemleri yapacak ve doğrulayacaklar bunu bekliyorlar bilim insanları doğrulamalarını bekliyorlar aynı zamanda dediğim gibi Hubble ve uzay teleskopları ve hatta lösy göreviyle uzaya gönderilen bir başka uzay aracı Eee tere uzay teleskopları da bu buraya yönlendirilmiştir Dolayısıyla onlardan da görüntüler gelecektir bu çarpma anına ilişkin böyle farklı açılardan farklı farklı görüntüler ulaşacaktır diye tahmin ediyorum önümüzdeki günlerde

Evet bir soru sordu ama ben o sırada konuştuğum için kaçırdım cevabı aktarayım en azından Evet benim de yayın boyunca sizlere anlattığım şey etkisinin değişimin nasıl ölçüleceği sorusu Bu çarpılan asteroid parçalanmadı Bu arada onu da tekrar edelim yani çarpma sonucunda dart uzay aracı bize görüntüleri gönderen uzay aracı parçalandı asteroid hala orada ikili sistem olarak durmaya devam ediyor fakat bu ikili sistemde küçük olan büyük olanın etrafında 11 saat 55 dakikada bir tur atıyordu şöyle düşünün Ay bizim çevremizde bir dönüş gerçekleştiriyor ama bunu neredeyse bir ayda yapıyor zaten o yüzden ay diyoruz ya bir ayda dönüyor yaklaşık olarak bu küçük asteroid ise büyük asteroidin çevresinde günde iki tur atıyor neredeyse işte bu süre bilinmekte ve bilinen bu sürede 11 saat 55 dakika Eğer bu süre dakikalar bile olsa yani 11 saat 50 dakikaya düşürse 11 saat 45 dakikaya

Inse %1'e yakın bir değişim meydana gelmiş demektir Bu da bu çarpmanın etkisi gerçekleşmiş demektir bunu gözleyecekler Önümüzdeki günler ve hatta belki haftalar boyunca Evet NASA'nın başındaki yönetici konuşuyor şu anda eski bir astronot ve Senatör aynı zamanda milletvekili diye çevirebiliriz bile vardı diye soruyorlardı birbirlerine Evet var gerçekten de böyle bir ofis var gezegen savunma Ofisi ve onun inisiyatifiyle Bu dert görevi başlatılmış durumda ve bugün en önemli aşaması canlı yayında

Insanlık için çalışan bir şey bir gün belki de hani bu attığımız dünyayı kurtaracak gerçektende bye evet genel olarak herkes heyecanını ve mutluluğunu paylaşıyor bir adrenalin yüklenmesi oldu şeklinde ifade etti bu kişide kendini Evet şimdi Çarpmayı bir kere daha göstereceğiz diyor canlı olarak izlediğimiz Çarpmayı bir kere daha biraz hızlandırılmış olarak gösteriyorlar şimdi herhalde bu şekilde yaklaşıldı ve bu şekilde çarpma gerçekleşti inanılmaz bir şey

Tek tek taşları bile seçebilir hale geldik 160 170 metre çapındaki Tabii o yaklaşma anında her şeyi bilmiyorum Bize görüntüler saniyede bir kare olarak geldi ama belki o yakındaki uyduya aktarılan görüntülerde çok daha fazla miktarda veri depolanmış olabilir ve Bunlar zamanla gönderiliyor olabilir Dolayısıyla Belki de daha akıcı bir görüntü önümüzdeki günlerde aktarılabilir şu anda bunu Ben söylüyorum bu arada ama bu mümkün

Daha önce hiç görülmemiş olan bugüne kadar hiç görülmemiş olan görüntüleri bir kez daha izliyoruz Tam iki kayanın arasına lodoslama daldı dart uzay aracı 160 metre çapında bir kaya parçası milyonlarca kilometre uzaklıkta gerçekten hani bu dart oyunu vardır ya atarız birkaç metre öteki bir hedefi bulmak için tekrar ediyorum ayın üzerinde bir dönme dolap olsa bile onun 28 katı uzaklığında bir şey bu

Global küresel gezegen savunma sistemi için atılmış en önemli ilk adım ama daha ilk adım başka şeylerde yapacaklarını gelecekte söylüyorlar şimdi Avrupa Uzay Ajansı'nın hazırladığı görüntüleri izliyoruz bir yandan da ekranın altında ripple yapmaya devam ediyorlar çarpma anını tekrar tekrar gösteriyorlar Evet şimdi Avrupa Uzay ajansına bağlandık söylediğim gibi arkadaki küp sat uydusunu İtalyanlar yapmıştı Evet şu anda bir sonraki görevde gönderilecek olan uzay aracı 2024'te gönderilecek olan uzay aracı ile ilgili bilgileri veriyorlar İtalya'da geliştirilmiş itki sistemleri daha sonra Almanya'ya gönderilmiş Avrupa Uzay Ajansı tabii farklı ülkelerin birleşiminden oluştuğu için birliğe ait farklı farklı ülkeler başka kısımlarını üretiyorlar Demek ki bu

Evet şu anda O bahsettiğim küp sat uydusunda çarpma sonrasındaki o ıntercin patlamanın çarpmanın etkilerinin ölçüldüğü o küpsat uydusunun üzerindeki şeyleri nasıl hazırladıklarını anlatıyorlar Bu kez 2024'teki görevli iki tane küp sat göndereceklermiş daha fazla riskli bir görev olacak Ama tabi daha fazla Eğer başarırsak ödülü de daha büyük hazinemiz var Evet Hera göreviyle ilgili bilgiler aktarıldı Esra'ya bağlı bilim insanları tarafından

Evet bu gece gezegeni savunmaya ilişkin yeni bir çağ başlamış oldu ve bu da bize bir asteroidin rotasını değiştirmek için kullanılabilecek teknolojik bir tekniğin mümkün olabileceğini göstermiş oldu önümüzdeki günlerde ve haftalarda çarpılan bu asteroidin gözlemleri yapılacak çok farklı araç ve açılardan bile gelecek bu görüntüler yeni görüntüleri de paylaşmaya devam ben yarım saat kadar önce başlamıştım bu resmi yayından 2 saati geçti şu anda sesimde biraz kısılmaya başladı açıkçası O yüzden ben de yavaş yavaş toparlayacağım şimdi

Herkese teşekkür ediyor ve bitiriyorlar Ben de kısa bir özet geçerek bitireceğim yayınımı hoşça kalın dedi ve onların yayını bu şekilde sona ermiş oldu dediğim gibi ben de 2 saate aşkın bir süreden beri hem NASA'nın orijinal yayını başlamadan önce genel bilgiler vermeye çalıştım hem de o canlı yayın sırasında canlı canlı gönderilen görüntüleri birazcık da Heyecanımı korumamaya çalışarak sizlerle paylaşarak aktarmaya çalıştım çok önemliydi dart adlı Bu görev niye önemliydi Hayati bir görevi olduğu için şu anda gezegenimizin etrafında Niye o denilen near Earth Orbit denilen yani yakın dünya yörüngesinde irili ufaklı 27 bin civarında asteroid tespit edilmiş durumda tespit edilmiş durumda derken bunların ismi cismi veri tabanında listeleniyor boyutları biliniyor İşte en 140 metre çapında yani bugün çarptığımızdan biraz daha küçük en büyüğü de 1 km çapında olacak şekilde Bunların hepsi Takip ediliyor takip edilmesinin sebebi dünyaya yakın

Olmaları ve bunların öyle eliptik yörüngeleri var ki mesela şimdi bize bir tehdit oluşturmasa bile mesela 150 yıl sonra oluşturabilir ve Neyse ki bulunan bu 27.000 asteroitten 100 yıl içerisinde bize böyle ciddi bir tehdit oluşturabilecek bir tanesi tespit edilemedi ama bu demek değildir ki önümüzdeki 100 yıl içerisinde yeni bir tehdit ortaya çıkmasın veya 100 yıl sonra 100 Yılı geçtikten sonra bu tür tehditler var ileride Ben bunlarla ilgili de ayrıntılı videolar hazırlayacağım ve bu tür tehditlere karşı daha şimdiden hazırlıklar yapılmaya başlanmış durumda gördüğünüz

Olası senaryolardan ilki test edildi birkaç senaryo var NASA'nın ve bu Planet Defense ofisinin elinde olası senaryolardan ilki ilk akla geleni bilim kurgu filmlerinde de gördüğümüz Bir Uzay aracını çarptırıp rotasından saptırıp saptıramayacağının test edilmesi Çarpmayı gerçekleştirebildik ama bunu zaten yapabiliyorduk zaten Bazen bilerek bazen bilmeyerek uzay araçları bazı gök cisimlerine çarptırıldı bu güne kadar mesele şu bu çarpmanın sonucunda küçük çaplı bir asteroidin yönünü değiştirebilir miyiz onu günler gösterecek Önümüzdeki günler ve haftalar gösterecek matematiksel modellemeler bizi buraya kadar getirdi Bu modellemeler sayesinde çarpma başarıyla gerçekleşti aynı modellemelere göre Yüzde birlik bir değişim meydana gelecek aynı modellemelere göre o küçük asteroid büyük asteroidin çevresindeki bir turunu 11 saat 25 dakikada yaparken artık bu çarpmadan sonra 11 saat 45 dakikada biraz daha hızlanmış bir şekilde gerçekleştirecek Bu da demektir ki Yüzde birlik bir yön değişimi sağlanmış olacak bu da demektir

Ki önümüzdeki 100 Yıl olmasa bile ondan sonraki dönemde bu boyutta gelebilecek bir Astro idi önceden tespit edebildiği olsak Eğer ona göndereceğimiz bir uzay aracını çarptırarak rotasını değiştirebileceğiz Belki de bu daha bir başlangıçtı bu konudaki çalışmalar devam ediyor az önce de izledik esa Önümüzdeki yıl bir görev daha düzenleyecek başka senaryoları da test edecekler ve son derece Hayati olan bir zamanlar dinozorların bile mevcudiyetine son verecek derecede güçlü çarpışmalara yaşamış olan gezegenimizin gelecekteki bu olası çarpışmalardan etkilenmemesi ya da daha az etkilenmesi için işte bu görevler son derece önem taşıyordu ve başarıyla gerçekleşti ben de sizlere dilim döndüğünce canlı yayında bunları aktarmaya çalıştım dinlediğiniz izlediğiniz için teşekkür ederim Kendinize iyi bakın hoşça kalın bir başka videoda ya da canlı yayında tekrar görüşmek üzere diyorum