CANLI YAYIN: Hindistan Ay'a iniş yapmayı deniyor!

CANLI YAYIN: Hindistan Ay'a iniş yapmayı deniyor!

6 Eylül 2019 ·Canlı yayın·2 sa 7 dk YouTube'da izle

İniş sırasında Ay yüzeyine 2,1 km kala Vikram modülüyle bağlantı kesildi. Gelişmeler oldukça buradan yazılı olarak aktarmaya devam edeceğim.

Özet

İniş sırasında Ay yüzeyine 2,1 km kala Vikram modülüyle bağlantı kesildi. Gelişmeler oldukça buradan yazılı olarak aktarmaya devam edeceğim.

Tam metin Otomatik metin (yapay zekâ, hatalı olabilir)

Herkese merhaba. Arkadaşlar şu anda Hindistan Devlet Televizyonu'ndan görünt üleri aktarıyorum. Korktuğum başıma geldi. İngilizce yayın yapmıyorlar. Maalesef ben de konuştukları dili anlayamıyorum. Ama şunu söyleyebilirim. Hindistan yaklaşık yarım saat içerisinde ayın güney kutbuna Chandrayaan 2 aracıyla gönderdiği Vikram modülünü indirmeyi deneyecek. Yumuşak iniş denemesi gerçekleştirecek. Ve ben de bunu canlı olarak yayınlamak istedim.

Başarılı olup olmayacaklarını bilemiyoruz. Fakat umarım başarılı olurlar. Ben size görev hakkında kendi topladığım bilgileri aktar ayım bu arada. Umarım görüntüler geldiği zaman onlar da bizim için anlamlı olur. Neyse ki İngilizce'ye döndüler. Evet bir saatten daha az kaldı diyor iniş için. Şu anda devlet televizyonundan yayın yaptıkları için bu yay ını başka nerelerden izleyebileceklerini anlatıyor sunucu.

Youtube'dan da izleyebileceklerini söyledi. Evet, Chandrayan iki aracından gönderilen özel görüntüleri izleyerek başlayalım dedi. Ben bir yandan size bu yayını aktarırken bir yandan da dedi ğim gibi kendi topladığım bilgileri de aktarmaya gayret ede ceğim. Şu anda Chandrayan 2 aracının nasıl monte edildiğini iz liyoruz. Chandrayan 2 olduğuna göre 1 de var demektir. Nitekim var. Chandrayan 1 ile başladı Hindistan'ın ayla ilgili çalışmaları.

Ve eğer bugün yaklaşık yarım saat 40 dakika içerisinde iniş yaparlarsa Ay'a iniş yapan 4. ülke olacaklar. Amerika Birleşik Devletleri, Rusya ve Çin'in ardından Ay'a iniş yapan 4. ülke olacak. Ay'a bir uzay aracı indiren, insanları iniş değil bu hemen hatırlatalım. Bir uzay aracı, Vikram adlı bir modülü indirecekler sadece. Bir yandan da o modülü taşıyan Chandrayaniki'nin timelapse görüntülerini izliyoruz.

Nasıl monte edildiği. Ben size bir yandan bu görevle ilgili bazı ilkler var. O ilkleri aktarmak isterim. Bir kere her şeyden önce ayın güney kutbuna eğer gerçekleş irse ilk kez yumuşak bir iniş yapılacak. İlk kez yani diğer ülkeler hiç yapmadı. Yapmayı çok istiyorlar. Hatta Amerika Birleşik Devletleri aya bir sonraki insanlı inişi 2024 yılında şimdi birazdan izleyeceğimiz bölgeye yani güney kutbuna yapmak istiyor.

Aynı şekilde Çin ve Rusya'nın da bu konuda hedefleri var. Niye herkes bir anda güney kutbu sevdalısı oldu derseniz e ğer tıpkı dünyada olduğu gibi ayda da kutuplarda hava koşull arından dolayı buz halinde su olduğu düşünülüyor. Dolayısıyla oraya iniş yapmak ileride kalıcı bir üs kurabil mek için çok anlamlı. Doğal kaynaklar açısından daha ideal gibi gözüküyor. O yüzden de herkesin dikkati şu anda ayağı değil sadece aynı zamanda ayın güney kutbuna çevrilmiş durumda.

Bu tabii aynı zamanda tamamen Hindistan'da üretilen bir uz ay aracının ilk kez aya inmesi anlamına geliyor. Hindistan Uzay Ajansı'nın kısaltmasını gördünüz. tekrar sunucularımıza yeri döndük. Evet bu arkadaş İngilizce konuşmadığı için ben bir yandan size bilgileri aktarmaya devam edeyim. Bu aynı zamanda dediğim gibi Hindistan'ın tamamen kendis inin ürettiği bir araçla yaptığı bir görev olması itibariyle bir birincilik özelliği olan bir görev.

Yine aynı şekilde ayın yüzeyine Hindistan kendi yaptığı bir aracı indirecek. Bunu da birincilik olarak savunuyorlar, övünüyorlar haklı olarak. Evet bir önceki İsro başkanı konuşuyor şu anda. Büyük gurur duyduklarını söylüyor haklı olarak. Evet ayın etrafında dönen bir aracı yörüngeye oturtup daha sonra da onun içinden bir başka aracı ay yüzeyine indirdikten sonra onun içinden de bir roverı ay yüzeyinde yürütmek bizim için çok büyük bir heyecan verici bir olay.

Evet bu özellikle coğrafi özelliklerini inceleyeceklerini bu rover sayesinde söylüyor. Hindistan dünyanın yeni süper gücü olma yolunda ilerleyen çok iddialı bir ülke. Nüfusu yakın bir gelecekte Çin'i de geçerek dünyanın en kal abalık ülkesi haline gelecek. Bu aynı zamanda en dinamik ülkelerinden biri olduğu anlam ına da gelecek gibi gözüküyor. Çünkü başta uzay olmak üzere pek çok alanda çok iddialı pro jeler üzerinde çalıştıklarını görüyoruz.

Bu görevde onun çok somut bir göstergesi. Tekrar ana haber bültenine bağlandık sanıyorum. Birazdan görev hakkında daha ayrıntılı bilgiler verecek lerini düşünüyorum. Evet bu tür görevlerin oldukça riskli ve karmaşık olduğunu söylüyor. Bu da yine eski ISRO başkanlarından biri. Daha önce hassas navigasyon yeteneklerimizi Mars görevler inde de test ettik diyor. Evet şunu hayal edin diyor. Ayın etrafında 6000 km hızla dö nen bir uzay aracından başka bir aracı müthiş bir hassasiyet le ayın hedeflenen bölgesine indirmek.

Bunun için daha önceki görevlerden tecrübe kazandıklarını ifade ediyor. Evet, geçmişte yaptıkları görevlerin başarılarından da baş arısızlıklarından da dersler çıkarttıklarını ve şimdi bu görevde öğrendiklerini uygulayacaklarını ifade ediyor. Evet, robotlarla yapılan bir uzay araştırması olarak Hind istan'ın ilk teşebbüsü, ilk denemesi olacak Chandrayaan 2 görevi. Bu anlamda genellikle vizyonları hakkında açıklamalar yapan yöneticilerin konuşmalarından anıltılar dinliyoruz.

Evet, gök cisimleri uzun zamandan bir şekilde insanlığın ilgisini çekiyordu. Artık yörüngelere oturttuğ umuz araçlar sayesinde bu merakımızı gidermeye başladık. ...müzeylerinin formasyonu da aynı zamanda bu molekülü. İnstrümanlar, birçok bir cümleç bir cümleç, spektrum olarak birçok bir cümleçlik, spektrum olarak... ...durmanın önceliklerinin arasındaki karakteristikleri. Şimdi Chandrayaan-1'i kendimizin Chandrayaan-2'yı devam ede biliriz.

Evet genel olarak Chandrayaan 1 bir önceki ay görevini y apan uzay aracında yerleştirdikleri araçların teknik özellik lerinden bahsetti. Ayın yüzeyi ile ilgili bilgi toplamak, bir takım moleküller i incelemek ve onların nasıl oluştuğunu anlamaya çalışmak gibi görevler üstlenmişti bir önceki görevde Chandrayaan 1 'de. Şimdi ise Chandrayaan 1 sadece ayın yörüngesinde bir görev li. Chandrayaan 2 yine aynı şekilde ayın yörüngesinde başlayan bir görev olmakla beraber az sonra ilk kez ayın güney kutb una dünyadan gönderilen bir araç iniş yapacak.

Bu aynı zamanda Hindistan'ın da aya ilk iniş denemesi. İnsansız bir iniş olacak bu. Vikram adlı bir uzay aracını Chandrayaan 2'den ayrılarak inişini aktaracaklar. Evet şu anda Hindistan'da sabaha karşı gerçekleşiyor bu yay ın. Çok heyecanlı olduklarını söylüyor. İki uzmanla daha görüşecekler. Onların da görüşlerini alacaklar şimdi. Bu arada ortada izlediğiniz görüntüler az sonra gerçekleşe cek olan alçalma ve iniş görevinin aşamalarını gösteriyor.

Dikkat ederseniz başlangıçta bir tarama yapıyordu. İniş için en uygun yüzeyi belirleyecek. 100 metre yükseklikte bir müddet dolaştıktan sonra en uygun yeri belirleyip inişi gerçekleştirecek. İzlediğiniz için teşekkür ederim. Ayaute mission at such a larger distance totally autonom ously is definitely a challenging task. Evet buradaki en önemli zorluk noktasının deep space görevi yani derin bir uzay görevi olmasından kaynaklandığını söyl üyor.

Çünkü bu dünyanın etrafında yörüngede gerçekleşen bir olay değil. Tamamen ay yüzeyine, ayın yörüngesinde ve yüzeyinde gerçek leşecek. Bizden yüz binlerce kilometre uzaklıkta gerçekleşecek. Ve tamamen otomasyona dayalı robotik bir görev olacağı için en büyük zorluk bizim için buydu diyor. Önemli bir istatistikten bahsetti. Bu tür görevlerin %37-38'i sadece başarılı olabiliyor dedi. Umarım bu görevde başarılı olurlar.

Biliyorsunuz bu konudaki en son başarısız deneme İsrail tarafından gönderilen bir uzay aracında olmuştu. Yine Ay'a iniş yapmaya çalışırken başarısız olmuşlardı. Evet bu soruyu maalesef anlayamıyorum. Bu yatarak ne yaptı? Bu yatarak ne yaptı? Eyvah cevap da İngilizce gelmedi. O yüzden ben kendi bilgilerimden aktarayım arkadaşlar yine size. Belki sorunun cevabını İngilizce verirler diye düşünmüştüm. Evet iniş yapacak şu anda ekranda görmüş olduğunuz araç Vik ram adını taşıyor.

Bu araç önce parabolik bir yörünge takip ederek alçalışını gerçekleştirdikten sonra kendisi için en uygun iniş noktas ını belirleyecek. Ve ardından merkezi motorunu ateşleyerek ay yüzeyine inişi gerçekleştirecek. Ve daha sonra da taşıdığı araçları indirmeye başlayacak. Görüyorsunuz Charles de Ramba gibi isimleri var. İlsa gibi. Bunlar ay yüzeyinde başta coğrafi özellikler olmak üzere pe k çok farklı özelliği incelemek üzere gönderilen taşıdığı araçlar.

Güney kutbuna iniş gerçekleşiyor. Eğer başarılı olursa ilk kez insan yapımı bir araç ayın gü ney kutbuna inmiş olacak. Daha önce en son Çin başarılı bir şekilde ayın karanlık yüz ü ya da diğer tarafına iniş gerçekleştirmişti. Ondan önce insanlı olarak yapılan inişlerin hepsi ayın ekv atora yakın bölgelerine yapıldı. Fakat bu kez Güney Kutbu'na iniş yapılıyor. Son 5-10 yıldan beri Güney Kutbu ayın yörüngesinde dönen araçların bulguları neticesinde çok popülerlik kazandı.

2024 yılında NASA astronotları tekrar aya gönderip ayın gü ney kutbuna yani bugün birazdan iniş yapılması istenilen böl geye indirmeyi istiyor. Yine aynı şekilde Çin'in de güney kutbu ile ilgili bazı planları var. 2030'lu yıllarda orada kalıcı bir ay üssü kurmayı hedef liyor Çin. Sanırım Hindistan'da henüz böyle bir açıklama yapmadılar ama orada kalıcı bir üs kurmak için aslında ilk keşif arac ını gönderiyor diyebiliriz.

Bunlar bana keşifler çağında bundan 400-500 yıl kadar önce yeni kıtalara açılan denizcileri hatırlatıyor nedense. O zaman da bilinmeyen kıtalara doğru yol alan bu denizciler o bölgelere giderek batı dünyası için bir keşif gerçekleş tirmişlerdi. Batı dünyası için diyorum çünkü gittikleri yerde yaşayan zaten insanlar vardı. Ve o keşifler batı dünyasının büyük bir sıçrama yapmasını sağlamıştı. Şimdi sadece batı dünyası değil doğu dünyası da bu konuda sıçrama yapmak için çok önemli adımlar atıyor gördüğünüz gibi.

Aslına bakarsanız 4 ülkeden 3'ü doğuda Rusya, Çin ve Hind istan. Eğer Hindistan inabilirse eğer 4. ülke olmuş olacak dediğim gibi. Ayın başta güney kutbu olmak üzere çeşitli noktalarında kal ıcı üstler kurmak ve orada bulunması muhtemel bir takım mad enleri buz halindeki suyun da yardımıyla işleyerek kullanmak gibi düşünceleri planları var. Büyük ihtimalle elde ettikleri tam maddeyi çok uzak olmad ığı için dünyaya da getirebilirler.

Veya daha derin uzay görevlerinde en azından NASA'nın hede fi bu şekilde açıklanıyor. Mars gibi daha uzun vadeli projeler için Ay ya da Ay'da kur ulacak bir üst, bir sıçrama noktası olabilir. Ben bu yayını sizlere Hindistan'ın devlet televizyonundan aktarıyorum. O yüzden konuşmaların çoğu İngilizce değil. Fakat İngilizce oldukça başka bir yerden aktarmak istemedim . Çünkü asıl kaynak burası. Ve canlı olarak gerçekleşen bir olay olduğu için de doğrud an kaynağından paylaşmanın daha doğru olacağını düşündüm.

Fakat korktuğum başıma geldi yayının çoğu İngilizce değil. O yüzden ben de böyle orada anlatılanlardan habersiz bir şekilde üzerine konuşmak durumunda kalıyorum. Yayına yeni katılanlar için çok kısa bir özet geçeyim. Saat 3 civarında başladığımız bu canlı yayında. Saat 3 diyorum ama tabii Türkiye'ye göre saat 22'de başlad ığımız bu canlı yayında. Muhtemelen 23'e doğru 22.45 civarında ayağı yumuşak iniş denemesi gerçekleştirecek Hindistan.

Hindistan Ay'a ilk kez gitmiyor. Chandrayaan bir göreviyle zaten Ay'ın yörüngesinde bir takım incelemelerde bulunmuştu daha önce. Oradan elde ettiği bilgi birikimi ve tecrübeyi şimdi bu görevde Ay'a iniş için de kullanmayı düşünüyor. Bu robotik bir görev, insanlı bir görev değil. Evet bu arada İngilizce'ye döndüler. Dönmemişler. Daha doğrusu soru İngilizceydi fakat cevap İngilizce değil. Evet şu anda ekrandaki görüntülerde görüyorsunuz.

İnecek olan Vikram uzay aracı önce kamerasıyla uygun bir yer belirleyecek. İki motorunu kullanarak inmeye başlayacak, alçalmaya başlay acak. Çeşitli aşamalar halinde 400 metre yüksekliğe eriştikten sonra yeniden iniş bölgesini bu sefer daha hassas bir şekilde hesaplamaya çalışacak. Ve 100 metre kaldığında merkezi motorunu da ateşleyerek daha da yavaşlayarak yumuşak bir iniş gerçekleştirecek. Evet 60 öğrenci bir sınava katılarak İsro merkezine ziy arette bulunmuşlar.

Evet Hindistan açısından çok önemli bir gün tabi bu çok tar ihi bir gün. Eğer bunu başarırlarsa çok önemli bir kilometre taşını daha geçmiş olacaklar. Ve dünyanın yeni süper gücü olma konusunda aslında bir gösterge bu. Dünyada soğuk savaş döneminde sadece Rusya ve Amerika Bir leşik Devletleri'nden ibaret iki kutuplu bir dünya vardı. Şu anda uzay yarışında en az dört ülkenin çok iddialı bir şekilde yer aldığını görüyoruz.

Kaldı ki Avrupa Uzay Ajansı da bu konuda Avrupa ülkelerinin ortak katılımıyla ciddi adımlar atıyor. Fakat özellikle Amerika, Rusya, Çin ve Hindistan Ay konus unda ve Mars konusunda birbirleriyle çok böyle açıktan sesl endirmeselerdi derinden derine gizli bir itibar savaşı içer isine girmiş durumdalar. En son Rusya'da biliyorsunuz Putin de bu konuda bazı açık lamalar yaptı. Uzay yarışının nasıl hızlandığı, nasıl hareketlendiği konus unda.

Ve Rusya'nın da bu yarışta geri kalmayacağı konusunda. Evet şimdi neden Güney Kutbu konusu gündeme geldi? Evet, güney kutbu güneşin en az ışık, güneş ışığından en az faydalanan yer. Evet ay yüzeyi tabii koruyucu bir atmosfer olmadığı için çok aşırı sıcaklık farklılıklarına maruz kalıyor. 270 dereceye varan farklılıklardan söz ediyoruz burada. Evet bu arada tüm bilimsel camia dünyanın dört bir taraf ındaki bilim insanları heyecanla Yüzeyde su olduğu haberini bekliyorlar.

Çünkü bu uzaktan yani yörünge üzerinden yapılan gözlemlerle olduğu düşünülüyor. Fakat ilk kez güney kutbuna iniş yapılacağı için orada su bulunduğu bilgisinin gelmesini heyecanla tüm dünya, tüm dünyadaki bilim insanları daha doğrusu bu haberi bekliyor lar diyor. Evet şimdi kritik 15 dakikada neler olacağı konusunu günd eme getirecekler. Vikram aracının iniş yaparken yaşayacağı o aşamalardan oluş an.

Yine İngilizce'den koptuk arkadaşlar. Birazdan kritik 15 dakika diye tarif etti sunucu. İniş yapacak olan Vikram aracının ne gibi aşamalardan geçe ceği anlatılacak. Evet aralarda İngilizce kelimeler de söylüyor ama maalesef cümlelerin tamamını anlayamıyorum. Yüksek çözünürlüklü kameralar taşıdığını anladım. Evet en azından biraz görsellerle anlatırlarsa belki biz de görsel olarak anlamaya çalışabiliriz.

Evet, Lander Horizontal Velocity Camera diye okudum. Evet, birkaç farklı kamerayla inişi aktaracaklar diye tah min ediyorum. Evet, LASA adlı lazer kamerasıyla da yüksekliği herhalde belirleyecekler sürekli olarak. Aracın yüzeye olan yüksekliğini. Aracın ayaklarına bağlanmış iniş sensörleri yardımıyla da motorun merkezi, aracın merkezi motorunun ne zaman ateşlen ip ne zaman durdurulacağı herhalde gerçekleşecek.

Kusura bakmayın dediğim gibi İngilizce aktarmadığı için ben de tahminlerimi sadece aradaki İngilizce kelimeler ve görse llerden bakarak aktarabiliyorum. Ama yakında bu dili de çözeceğim gibi sanki. bir tane daha sonra biraz daha sonra biraz daha sonra bir tane daha sonra biraz daha sonra bir Birazcık daha hassas bir frenleme yapılacak. Ve aracın yönü değiştirilecek. Sonra da yerel navigasyon işlemi başlatılacak.

1 dakika 50. saniyede. Araç dikey hale döndükten sonra da Ay yüzeyini inceleyerek iniş için daha iyi bir yer belir leyecek. Böyle dura dura konuşuyorum ama neden öyle dura dura konuş tuğumu ben de bilmiyorum. Yani normalde zaten İngilizce konuşmuyor. Tamamen vücut dilini okuyarak ve arkadaki görsellere bak arak konuşuyorum arkadaşlar. Kusurumuz varsa affola. Yeni yayına katılan arkadaşlar için Hindistan Devlet Telev izyonu'ndan aktarıyorum ben bu görüntüleri.

Temel kaynak orası olduğu için, doğru kaynak orası olduğu için. Evet, araç iniş yaptıktan sonra içerisinde taşıdığı deney ekipmanını indirmeye başlayacak. Bunların içerisinde bir rover da var. Küçük bir tekerlekli araç. Aynı zamanda bunların enerjisini temin edebilmek için güneş panelleri açılacak. Bu inişin nasıl bize aktaracaklarını da bilmiyorum bu arada . Yani kameralardan görüntüleri doğrudan mı aktaracaklar yok sa Mars'a yapılan inişte olduğu gibi sadece gelen sinyaller den yola çıkarak inişin gerçekleşip gerçekleşmediği bilg isini mi verecekler?

Maalesef Çin, Hindistan ya da bazen hatta Rusya gibi ülke lerin bu tür görevleriyle ilgili bilgiler çok böyle son dak ikada ve birazcık da eksik geliyor. Amerika bu konuda tabii PR konusunda çok iyi oldukları için belli konuları, belli bilgileri paylaşma konusunda çok daha yaygın bir ağlar olduğu için çok daha önceden ve ayrıntılı bilgiler verebiliyorlar. Şu ana kadar bildiklerimiz şöyle. Bu Hindistan'ın ikinci ay görevi Chandrayaan 2 aracı.

Şu anda ayın yörüngesinde dönmekte olan bu araçtan Vikram adlı bir modül ayrılıp ayın güney kutbuna iniş yapacak. Ve indikten sonra içinde bir rover başta olmak üzere çeşit li deney araçlarını indirerek ayın coğrafi özelliklerini, gü ney kutbunun coğrafi özelliklerini inceleyecek. Orada su bulursa eğer ilk kez bir araç tarafından su bulun muş olacak. Çünkü Ay'ın Güney Kutbu'na ilk kez bir insan yapımı araç iniyor.

Daha önce çok farklı noktalarına hatta Ay'ın karanlık yüzü dediğimiz bizim göremediğimiz diğer tarafına da iniş gerçek leştirildi ama Güney Kutbu'na hiç iniş yapılmamıştı. Evet, İsru'nun merkezinin bulunduğu Bengaluru'ya bağlanmak zorundayız dediği Vikram'ın inişi sanıyorum. Şu anda Bengaluru'daki merkezden bize iniş hakkında daha canlı bilgiler aktarmaya başlayacaklar. Zaten bir 15-20 dakika içerisinde inişin gerçekleşmesi hede fleniyor.

İsru, Hindistan'ın uzay ajansı. Hindistan uzay çalışmaları konusunda 2000'li yıllardan sonra özellikle çok hızlı bir şekilde kendisini geliştirdi. Gerek Mars görevleri gerek Ay görevleriyle. Ve şu anda eğer bu yumuşak inişi gerçekleştirirse Ay'a inen dünyadaki 4. ülke olmuş olacak. Ay'a iniş yapabilen. Evet sanırım tarih ve zamanı verdi. İsru'nun Bangalore'daki kontrol odasını görüyoruz. Vikram'ın inişini.

İzleyen İsro çalışanları. Evet şimdi İngilizce konuşmaya başladı sunucu. Evet görev yönetim merkezinden görüntüleri izliyorsunuz. Evet geri sayımı gösteriyor karşıda gördüğümüz ekranlar. Evet dakikalar kaldı diyor. Chandrayaan 2 Hindistan'ın ay görevi. En yakın komşumuz ay için hazırladığımız uzay görevi. Sadece Hindistan için değil tüm insanlık içinde buradaki bulgular hizmet edecek. Evet az önce bahsettiğim uzay testinde başarılı olan 60 gen ci öğrenciyi gösterdi.

Uzay ajanslarının öğrencilere yani aslında sembolik olarak gelecek nesle yönelik güzel bir jesti olmuş bence bu. Evet uzay potansiyelini keşfetmek, uzay teknolojileri konus unda gençleri teşvik etmek amacıyla. Bu konuda Hindistan Başbakanı da yaptığı konuşmalarda genç nesli öğrencileri teşvik ettiğini belirtiyorlar. Az önce de zaten Rusya gezisinden dönüşünü göstermişlerdi havaalanında. Evet, Chandrayaan 2 görevini özel yapan ne?

Bu ayın güney kutbuna yapılan ilk yumuşak iniş olacak. Çeşitli karmaşık verileri, bilgileri analiz etmek üzere ara çlar taşıyacak inen modül. Bu gece bir tarih yazılacak diyor sunucu. Özellikle Hindistan tarihi için gerçekten çok önemli ama aynı zamanda tüm dünyadan bilim insanlarının da heyecanla bu bulguları beklediklerine eminiz. Ve benim kollegi Dr. Alok, İngilizce ve Hindi'nin çantayı Evet, Chandrayaan 2 görevi bundan ibaret değil ama görevin en karmaşık ve teknoloji açısından en zorlayıcı kısmına hep beraber tanık olmak üzere buradayız.

28 dakika daha fazla bu işlemi. 28 dakika kaldığını söylüyor. Evet 3 önemli parçası var görevin. Yörüngede dönen Chandrayaan 2 aracı, aşağı inecek olan Vik ram modülü ve onun içinden çıkacak olan rover. 3 ayrı uzay aracından söz ediyoruz aslında görevde. Evet, Temmuz ayında gönderilen, fırlatılan araç, daha sonra bu Chandrayaan-2 aracını yörüngeye yerleşmesini sağladı. İzlediğiniz için teşekkür ederim.

Arbiter ve Lander modülü ayrıldı. Lander ve Vikram modülü 2 D-boost operasyonu. Orbiti'nin başarıya geçiyor. Evet 2 Eylül tarihinde. Şimdi görevin aşamalarını açıkladı. Temmuz'da gönderilmişti. Chandrayaan 2'den 2 Eylül'de ayrılan modül hala şu anda yör üngede dönüyor. Fakat şimdi alçalmaya başladı. İniş gerçekleştirmek üzere. Evet en önemli ana 26 dakika kaldı şu anda. Chandrayaan 2 ayın 100 km üzerindeki bir yörüngede dönerken , 26 dakika sonra iniş yapacak olan modül yaklaşık 30 km'lik bir yükseklikte.

Hazır şu anda İngilizce konuşmuyorlarken ben bu görev hakk ında size biraz daha tarihçeye dayalı bilgiler vermek ister im arkadaşlar. Bir kere Shandray'ın iki görevi yani şu anda 20-25 dakika kadar sonra artık en önemli noktasını hep beraber tanık ol acağımız bu görev. Bundan 11 yıl kadar önce 2008 yılında Hindistan Başbakanı tarafından onaylanmış yani o zamandan beri aslında planlan an bir görev. 11 yıllık bir emeğin en son noktasına ulaşmış durumdayız şu anda.

Biz oradan konuya dahil olduk. 22 Temmuz 2019 tarihinde yaklaşık 1,5 ay kadar önce düny adan fırlatıldı Chandrayaan 2 aracı. Ve 20-25 dakika kadar sonra da ayın güney kutbuna iniş gerçekleştirecek. Yaklaşık bir yıl sürmesi düşünülüyor görevin. Yörüngedeki görevin yaklaşık bir yıl boyunca devam etmesi h edefleniyor. İki dilde yayın gerçekleştiriliyor şu anda Hindistan Devlet Televizyonu'ndan. Ben İngilizce olan kısımları size aktarırken bir yandan da diğer kısımlarda kendi eriştiğim bilgileri paylaşmaya çalış ıyorum.

Şu anda yörüngedeki Chandrayan 2 aracını Ay'a 22 Temmuz'da gönderen fırlatıcı Launcher denilen roket. Bugüne kadar Hindistan'ın yaptığı en güçlü roket. GSLV MK3 adını vermişler bu rokete. Ve tamamen Hindistan içerisinde tasarlanarak üretilmiş. Bu yayında da sürekli olarak bunu vurguladılar. Kendi ülkeleri için çok önemli bir kilometre taşı. Çünkü başka hiçbir devletin desteği olmaksızın tamamen kendi mühendislikleri, kendi tasarımları ve kendi üretim leriyle gerçekleştirdikleri bir uzay aracını yine kendi ro ketleriyle fırlattılar.

Ve az sonra o yörüngede dolaşan araçtan ayrılan lunar modül iniş yaparak yine Hindistan'ın ürettiği bir roverı Ay'ın gü ney kutbunda yürütecek. Ki bu dünyada ilk kez yani dünyada değil ayda tabi ama düny adan ilk kez o bölgeye bir aracın gönderilmesi anlamına geliyor. Daha önce Mars'a iniş yapan aracın canlı yayınında da ben zer bir teknoloji kullanılmıştı. Yine burada da şu anda yörüngede dönmekte olan Chandrayaan 2 aslında buradaki 22 dakika geri sayımı da gösteriyorlar.

22 dakika kaldı şu anda. Chandrayaan 2 aracı yaklaşık 100 km üstünde ayın dönerken Vikram'la aramızdaki bağlantıyı gerçekleştirecek. Vikram'ın taşıdığı rover Pragyan adını taşıyor. Altı tekerlekli güneş enerjisiyle de pillerini şarj ederek ilerleyebilen bir araç. Pragyan Sanskrit dilinde, Hintlilerin konuştuğu Sanskritçe 'de bilgelik demek. Bilge bir araç, altı tekerlekli bilge bir aracın Ay'ın gü ney kutbunda yürümesi bence çok güzel ve sembolik bir şey.

Alçalma işlemi ve yere ayınlaştığımızda, yaklaşık 20 dakika sonra başlayacak olan alçalma işlemi ve yere ayınlaştığımız da, Yüzeyine iniş işleminin 15 dakika süreceği söyleniyor. 1683 kilogram. Yani, orbeleliğinin kapabiliğinin yaklaşık 70% masası Evet. Bu araçların, bu uzay araçlarının Chandraniki'nin, Vikram'ın, Pragya'nın kütlelerinden söz etti. Bunun %70'ten fazlası yakıt. Aşmamız uzayda aslında aşılması gereken en önemli problem de bu yakıt. Biliyorsunuz geçenlerde Space X bir deneme gerçekleştirdi bu konuda.

Yeni bir yakıt teknolojisini denemesi nedeniyle bence çok önemliydi. Maalesef onun canlı yayınını gerçekleştiremedim. Ama daha sonraki videolarımda üzerine durmak istiyorum. Şu anda yakıt çok büyük bir ağırlık olduğu için bir paradoksal bir durum oluşuyor. Bir yandan o yakıtı taşımak gerekiyor. Onun için daha güçlü roket gerekiyor. Daha güçlü roket için daha fazla yakıt gerekiyor filan. Bunu açmak için de yeni yakıt teknolojileri üzerinde şu anda çalışılıyor.

Eğer bu çözülürse uzay yarışı da çok daha hızlı bir hale gelecek. Evet, gerek coğrafi özellikleri yüksek çözünürlüklü kameral arla ve gerekse de ayın yüzeyindeki taşların kimyasal bileş enlerini inceleyecek 8 farklı deney gerçekleştirileceği söyl eniyor. Evet, 28 kilometre neredeyse 30 kilometrelik bir yüksekl ikte şu anda Vikram modülü. Buradaki grafikte de onun alçalma grafiği bize sunuluyor. Evet dikdörtgenin içerisi iniş yapılacak tahmini alan.

Tahmini diyorum çünkü iniş yaparken araç robotik olarak üzerindeki kameraların yardımıyla yüzeyi tarayarak en uygun noktayı belirleyecek. Benzeri bir şey Apollo inişleri sırasında manuel olarak astronotlar tarafından yapılmıştı. 18 dakika kaldı inişe. Ayın güney kutbuna iniş yapılmasına, ilk kez iniş yapılmas ına 18 dakika kaldı. 11 yıldan beri bu göreve hazırlık yapan, aslında 11 yıldan da eskidir büyük ihtimalle.

Çünkü onun projelendirilmesiyle beraber düşünürsek, Muhtemelen 2000'li yılların başından itibaren 15-20 yıldır bu işe hazırlık yapan çalışanları görüyoruz. Bu insanların neredeyse kariyerlerinin tamamı belki de bu görev. O yüzden benim şu anda hissettiğim heyecanın herhalde bir 100 kat fazlasını hissediyorlardır. Evet. Şu anda 28 kilometre yükseklikte olan ve birazdan 15 dakika kadar sonra inişine tanık olacağımız modül Vikram.

1471 kilogram ağırlığında. 650 wattlık enerji kapasitesine sahipmiş. Adı da Dr. Vikram Sharabai isimli birisinden geliyormuş. Bu kişi Hindistan'ın uzay programının babası olarak kabul ediliyormuş. Onun onuruna, iniş modülüne kendi ismi verilmiş, Vikram is mi verilmiş. Bu araç, Vikram aracı sadece bir ay günü görev yapmak üzere tasarlanmış. Bu 14 dünya gününe denk geliyor. İçinde taşıdığı pek çok deney aracının yanı sıra bir de Rover var Pragyan adında.

O Pragyan'da 27 kilogram ağırlıkta ve 50 wattlık bir araç. 6 tekerleği var. Yaklaşık 500 metrelik bir rota takip etmesi planlanıyor. 500 metrelik bir menzili olacak. Evet şu anda Hindistan'da İsron'un Görev merkezini izliyoruz. Dışarıdan bir yetkili yaklaşıyor, başbakan olabilir. Onun görüntülerini aktarıyorlar şu anda. Evet sanırım Narendra Modi Hindistan Başbakanı şu anda oraya ulaştığı inişi canlı olarak görev komuta merkezinden takip edecek diye tahmin ediyorum.

Kendisi bu görevi, bu görevin gerçekleşmesi için büyük dest ek verdiği söylendi yayının başında. Evet. Şu anda sunucuda söylediklerimi onayladı. İzlediğiniz için teşekkür ederim. Evet. Hindistan'ın eyaletlerinden Bangalore'un Istrak kent inde. İsron'un yani Hindistan'ın uzay ajansının merkezi. Şu anda bu yayın da oradan gerçekleştiriliyor. Az önce başb akan ulaştı. Yaklaşık 10 dakika kadar sonra yumuşak iniş denemesi gerçek leştirilecek.

Ayın güney kutbuna ilk kez olarak, ilk kez insan yapımı bir araç ayın güney kutbuna inmiş olacak. Ve başarılı olursa Hindistan bu sayede Ay'a araç indiren 4. ülke unvanını kazanacak. Evet şu anda muhtemelen bu görevle ilgili sorumluları selam lıyorlar. Birazdan iniş aşamalarını da aktarmaya başlayacaklarını ü mit ediyorum. Bu görev tabi ki Hindistan'ın milli bir başarısı ama bunun yanı sıra elde edecekleri bulgular tüm dünyadaki bilim insanlarının da ilgisini çekiyor.

Ve ben aynı şekilde bunun tüm dünya ülkelerine de ilham ver mesi ve bu konuda uzay konusunda planlarını birazcık daha sıkı hale getirip bu tür başarıları elde etmesi için bir ör nek olmasını da diliyorum. Başta kendi ülkemiz olmak üzere. Tekrar online olarak gerçekleştirilen uzay yarışmasından söz ediyor sunucu. Bu başbakan tarafından, başbakanın inisiyatifiyle gerçekleş tirilmiş. Ve katılan öğrenciler arasından seçilen 60 kişi de şu anda orada görüyorsunuz görüntülerde.

İnişi canlı olarak izliyorlar. 84 dedi şu anda, 84 öğrenci varmış. Evet, gençleri de bu konuda teşvik etmeleri çok bence tak dire şayan bir davranış şekli. Çünkü bu tür görevler öylesine zor ve karmaşık ki insan ların bütün kariyerlerini, neredeyse hayatlarının tamamını bu işe bir anlamda feda etmeleri gerekiyor. Bu işe ayırmaları gerekiyor. Ve eğer kalıcı başarılara imza atmak gerekirse bu vizyonun, bu heyecanın, bu isteğin gelecek nesillere de aktarılması ş art.

Yoksa görüyorsunuz işte 50 yıl önce aya indik de ne oldu? Arada bir kopuş gerçekleşti. Ay birden inildikten sonra popülaritesini yitirdi. Ve bizim için teknolojik anlamdaki en büyük çaba cep telefonları gibi cihazlara dönüşmüş oldu. Oysa tüm insanlığın geleceğini eğer düşünüyorsak bir yandan uzayda da az sonra tanık olacağımıza benzer önemli adımları atmamız şart. Gerek maddi anlamda, ekonomik anlamda ve gerekse de insanl ığın devam edebilmesi anlamında.

Başta ay olmak üzere başka gök cisimlerine gitmek, onlar hakkında araştırma yapmak, evrenimizi tanımak. Bence bizim insan olarak kendimizi de tanımamıza yardımcı olan çabalar. Evrendeki yerimizi anlamak, görmek açısından. Şu anda bu görevin ilk aşamalarından biri olan fırlatma aş amasını izliyoruz. 22 Temmuz'da gönderilmişti. Evet, taşıyıcı roketler ayrıldıktan sonra ucunda gördüğünüz şey Chandrayaan-2.

Bakın kaç tane aşamadan oluşuyor. Ayrıla ayrıla gidiyor ve bunların %70'i yakıtı taşıyan kıs ımlar. Şu anda gördüğümüz araç Chandrayaan-2 uzay aracı. Ayın yörüngesinde Ağustos'tan beri dönüyor. Evet, önce dünyanın etrafında yörüngesini giderek büyüyen çaplarla büyüttükten sonra nihayet kazandığı momentumla ayın yörüngesine girdi. Ve ayın çekim gücünün etkisiyle bu sefer onun etrafında dön meye başladı.

Evet bu kez dünyada yaptığı hareketin tersini yaptı. Üzerinde taşıdığı motorların da yardımıyla yörüngesini küçü ltmeye başladı ayın etrafındaki. Evet ve şimdi gördüğünüz üzere yak 2 Eylül'de 5 gün kadar önce birazdan inişine tanık olacağımız Vikram aracı Chand rayan 2'den ayrıldı. Chandrayan 2 şu anda hala yörüngede dönmeye devam ediyor. Vikram ise birazdan güney kutbuna iniş yapacak. 30 kilometre yaklaşık 30 kilometre üzerine durmasının sebe bi bunun minimum yükseklik olmasıymış.

Ayın yörüngesinde minimum 30 kilometre olmak zorundaymış. Daha sonra iniş için alçalmaya başlıyorsunuz. Evet dakikalar kaldı Vikram'ın inişi için. Umarım başarılı olurlar. Bu tür görevlerde başarı %37 gibi düşük bir ihtimal. O yüzden görevin başarısız olma ihtimali de her zaman söz konusu. Evet gençleri görüyoruz. Onlar da heyecanlılar. Nasıl bir sınav sonucunda buraya geldiklerinin detayını ver mediler.

Ama bir online quiz, bir internet üzerinden yapılan bir s ınav ya da test ile seçildikleri ifade edildi. Benzer şeyleri diğer uzay ajansları da yapıyor. Hatta NASA öğrencilere isim verdirtiyor. Bazı görevlere ya da uzay araçlarının isimlerini öğrencil ere yazdırdıkları makalelerle buldurtuyor. Uzay görevlerinin doğal bir uzantısı gibi yeni nesilleri bu konuda heyecanlandırmak ve teşvik etmek, bir farkındalık y aratmak.

Şu andaki konuşmaları anlayamadığım için ben de heyecanla sadece beklemek durumundayım arkadaşlar. Yine herhalde kütlesiyle ilgili bir takım açıklamalar yapıyor konuşan kişi. Aralardan seçtiğim İngilizce kelimelerden anladığım kadar ıyla. Hindistan devlet televizyonundan aktarıyorum şu anda size bu görüntüleri. İniş sırasında yaklaşık 5-6 dakika kaldı herhalde. İniş sırasında bize ne tür bir görüntü ileteceklerini bilmiyorum.

Fakat kısa bir süre içerisinde kamera görüntülerinin de geleceğini tahmin ediyorum. Fakat canlı olarak bu konuda bir yayın yapacaklar mı o kon uda bilgi sahibi değilim. Sunucular da herhangi bir ön bilgi vermediler şimdiye kadar . 3 dakika 50 saniye kaldı. Evet sunucu 30 km diyor ama gösterdikleri grafikte ben 28 km olarak görüyorum. Yaklaşık 30 km diyelim. 3 dakika kadar sonra 30 km yükseklikten aşağıya doğru in meye başlayacak.

İzlediğiniz için teşekkür ederim. İlk fazda 7.4 km'ye iniş gerçekleşecek. Sonra ikinci aşamada 5 km'ye alçalacak. Üçüncü aşamada 5 km'den 300 metreye inecek. metreye inecek. Evet. Daha sonra 60 metre, 30 metre şeklinde en heyecanlı kısımlar başlayacak. 1-2 dakika sonra iniş işlemi başlıyor arkadaşlar ve yaklaş ık 15 dakika sürecek bu işlem. Herkes heyecanını tutmuş, nefesini tutmuş durumda. Son derece önemli bir görev.

Sadece Hindistan için değil, dünyadan Ay'a gönderilen araç lar arasında ilk kez bir araç eğer başarılı bir iniş yaparsa yumuşak inişi gerçekleştirecek Ay'ın güney kutbuna. Evet, 4 tane motoru var iniş yapacak olan modülün. Bu dört motoru farklı aşamalarda ateşleyerek bir yandan hız ını azaltırken bir yandan da uygun bir açıda inmesi sağlan acak. Evet sanırım başlıyoruz. Bu görev tamamen robotik ve işin en zor tarafı da bu zaten.

Evet alçalma başladı. 30 kilometreden Vikram modülü alçalışına başlıyor. Görüyorsunuz canlı olarak bize dataları aktarıyorlar. İlk aşamanın sonucunda 7.4 kilometre iniş yapacak. Evet, 4 motorun ateşlenmesiyle iniş süreci başlatıldı şu anda. Vikram modülü bulunduğu 30 kilometrelik yörüngeden ayın gü ney kutbuna doğru alçalmaya başladı şu anda. Ve 15 dakika sonra her şey yolunda giderse yumuşak iniş gerçekleşmiş olacak.

Evet, Dr. Suresh şu anda Hindistan Başbakanını iniş aşam alar hakkında bilgilendiriyor. Evet görev komuta merkezindeki görevlilerin heyecanını ve mutluluğunu üzerinden okuyabiliriz. Umarım 15 dakika kadar sonra iniş gerçekleşince bu daha da katlanarak artar. Evet hala 30 kilometrenin altına inemedik yalnız. Umarım her şey yolundadır. Bu şekilde bir fren mekanizması var. İlk aşamada rough braking dedikleri kaba bir frenleme olacak.

1640 ms'de 100 ms'de 140 ms'de end of the rough braking phase. So basically during this phase it's a real brute force of operation where we are trying to kill the velocity which the spacecraft currently has making it revolve around the moon with an orbital altitude of 30-100 km. So I am seeing on my screen that the velocity from 1680 ms has come down to almost Evet. Genel olarak şu anda Vikram'ın hızını azaltmaya çalış ıyorlar.

Çünkü yörüngede 30 km yükseklikte dönerken belli bir hıza sahip iniş yapabilmesi için onun hızının düşürülmesi gereki yor. Önümüzdeki dakikalarda rough braking aşamasındayız şu anda. Evet özür dilerim. 6 dakika kadar sonra Rough Breaking işlemine geçeceklermiş. Birinci aşamanın başında değil sonunda yani bu frenleme iş lemini yapıyorlar. Tabi ayın etrafında döndüğü için şu anda onun bir yandan gidiş hızını hesaplayarak tam güney kutbunda hedeflenen iniş bölgesine yaklaşmasını sağlıyorlar.

Fakat net noktayı iniş yaparken 2. ya da 3. aşamada orayı kaçırdım. Aracın üzerindeki yüksek çözünürlü kameralar belirleyecek. Ve lazer destekli bir sistem belirleyecek. Şu bilgi ekranını biraz daha fazla önümüze koysalar aslında daha iyi bilgi alabileceğiz. Ama herhalde daha sonraki aşamalarda onu verecekler. Bu bir robotik görev olduğu için tabi her şey önceden programlanmış durumda. Yani hangi motorun hangi dakikada ne kadar süreyle çalış acağı.

O yüzden gördüğünüz gibi herkes arkasına yaslanmış. Bizim gibi izliyor orada da. Sadece acil bir durum oluşma ihtimaline karşı bilgisayar larının başındalar. Bu da teknolojik olarak aslında en zorlayıcı kısmı diye if ade edildi yayının başında. Evet şu anda bakın ayın güney kutbuna doğru yaklaşıyor araç . Oraya ilk kez bir insan yapımı aracın inişine tanık oluyor uz hep birlikte. Daha önce ayın karanlık yüzüne bile en son geçenlerde Çinl iler iniş yapabilmişlerdi.

Araç indirebilmişlerdi ama hiç kimse bugüne kadar ayın gü ney kutbuna bir araç indirmedi. Bunun başarılı olması önemli çünkü bundan sonraki ilk insan lı ay görevi muhtemelen yine aynı bölgeye gerçekleşecek. Yani bir sonra ayda yürüyecek olan insanlar da muhtemelen yine aynı güney kutup bölgesinde yürüyecekler. 2024 yılında böyle bir hedef var. Evet ilk aşamadaki raf braking aşamasına geçebilmek için h ızın iyice düşmesini bekliyorlar.

Çok iyi performans edildi. Planlarında, zamanlar çok yaklaşık 7 minit 34 sekundi. Belki 200 kısım. Evet şu ana kadar takip ettikleri zaman çizelgesini hassas bir şekilde takip ettiklerini ifade ettiği sunucu. Yani her şey yolunda gidiyor. Az sonra yaklaşık 14 kilometreye kadar alçalmış olacak. Yaklaşık bir fikir vermesi açısından uçaklar yaklaşık 10 kilometre yükseklikte uçuyorlar. Henüz uçakların uçtuğu yüksekliğin daha üzerinde.

Fakat uçaklardan farklı olarak iniş yapacak olan modülü bek leyen bir havaalanı yok aşağıda güney kutbunda. O yüzden kendi havaalanını kendisi seçmek zorunda. Umarım bilge anlamına gelen Vikram modülü, özür dilerim Vik ram değil de içinde taşıdığı rover başarıyla indirilir ve ay yüzeyinde onun dolaşmasını da izleyebiliriz. Aslına bakarsanız şu anda bu modülün yaptığı şeyler bir uça ğın alçalıp inmesine benziyor.

9 dakika kadar sonra her şey yolunda giderse iniş gerçekleş miş olacak. Evet iniş noktasına da 29 kilometre kalmış bu arada. 4 km'nin uçayıp peşinde o zaman o zaman o zaman o zaman o zaman o zaman o zaman o zaman o zaman o zaman o zaman oldukça mütevazi bir kontrol odasından yayın yapıyorlar gördüğünüz gibi ama bence bunlara hiç takılmamak lazım şu anda hızı gördüğünüz gibi saniyede 283 metreye kadar düşürüldü ve hala yavaşlamaya devam ediyor İki farklı hız var tabii dikey ve yatay.

Dört motoru sayesinde Vikram modülü hızını yavaşlatmaya devam ediyor. Evet yükseklik 7 kilometreye yaklaştı. Şimdi kaba frenleme aşaması başlatılacak. Birinci aşama sona ermek üzere. Ve sanırım gerçekleştirildi. Evet sunucu da onayladı. Ve kaba frenleme kısmı yapıldı. Ve şu anda artık ikinci aşamadayız. Fine braking aşaması bu da. Daha ince ayar yapıldı. Aşama. Birazdan bakın kameralar kullanılarak iniş noktası netleş tirilecek.

Ve grafikten de gördüğünüz gibi daha dikey bir inişe doğru gerçekleşiyor. Yataydı pozisyonu şu anda yavaşça dikeye doğru dönmeye başl ıyor. Alkışlardan anladığımız kadarıyla her şey yolunda. Umarım bu şekilde devam eder. Evet, şu anda 2.6 km yani uçakların uçtuğu yükseklikten çok daha alçalmış durumda. Ve dikey iniş için konumunu düzeltiyor. Bakın sanıyorum orada kırmızı ve yeşil çizgi planlanan ve gerçekleşeni gösteriyor.

Bu aşamada çünkü kendi kameralarını kullanarak en uygun yü zey alanını seçip oraya inmeyi hedeflemişlerdi. Dolayısıyla kabataslak bir alan belirlendi ama tam nokta şu anda orada robotik olarak belirleniyor. Ve şu anda neredeyse inmek üzere. Artık kilometre değil metreler yükseklikte ayın güney kutb undan, yüzeyinden. Birazdan herhalde touchdown sinyalini alacağız. İç andan susuyorum. Konfirmasyon bekliyorlar şu anda.

Fine breaking aşamasıyla ilgili. Evet, şimdi şu şekilde yörüngenin etrafında yatay olarak il erlerken kaba frenleme ile yönünü düzeltti ve dikey olarak dikey hale geldi. Fine breaking yapılırsa eğer artık bir asansör gibi adeta dikey olarak iniş yapacak. 300-400 metre yükseklikten. Fakat herkesteki gülümseyen yüz ifadesi ve alkışlar kesildi . Umarım bir problem yoktur. Umarım her şey yolunda gider.

Herkes benim gibi yutkun olarak izliyor şu anda. Fakat hala konfirmasyon gelmedi. Ben de tam dakikasını hatırlayamıyorum ne zaman gelmesi gerektiğini. Bu tür görevlerde %37 oranında başarı sağlanabiliyor. Yani her üç görevden bir tanesi başarılı olabiliyor. Yeşil noktayı görüyoruz. Çok yaklaştı şu anda güney kutbuna, yüzeye çok yaklaştı. Fakat hala fine breaking ile ilgili konfirmasyon bilgisi al ınamadı.

Sinyal alınamadı. Görevliler kendi aralarında konuşuyorlar. Bu iyi işaret mi anlayamıyorum. Ama yüzlerinden okuduğum kadarıyla endişe oranı artıyor gibi. Bu aşamada bir problem çıkmış olabilir mi? Bu bölgeye daha önce hiç iniş gerçekleşmediği için daha önce ellerinde bir veri de yok. Güneşin en az ulaştığı noktası ayın. Güney Kutbu. Telefon görüşmeleri yapan insanlar görüyoruz. Kendi aralarında konuşan insanlar görüyoruz.

Umarım kötü bir haber aktarılmaz bize. Hindistan'ın böyle bir payeyi elde etmesini açıkçası çok isterim. Sunucu hala beklediklerini söylüyor. Nokta da orada durmuş gibi gözüküyor ama. Evet sanskritçe öğrenmediğime en çok yandığım anlardan bir indeyim şu anda. Salondan en ufak bir... Hala gelmedi haber. Kendimizi kötü haber hazırlamalı mıyız acaba? Bir ölüm sessizliği var adeta. Fakat... Lütfen beklemeye devam edin diyor sonuç ısrarla.

Umarım iyi bir haber gelir. Diğer sunucular da benim gibi böyle gelecek bir haberi bir yandan beklerken bir yandan da konuşmaya çalışıyorlar ama Yani her şey olmuş olabilir Computer falan gibi bir şeyler söylediler bilgisayarla ilgili bir arız olmuş olabilir motorlarla ilgili bir arız olmuş olabilir Yani o kadar çok faktör var ki o kadar karmaşık ki bu görev ler Hala haber gelmedi bu kadar uzun sürmemesi gerekir diye tah min ediyorum Çünkü 15 dakika süreceği söylenmişti.

Daha önce en son İsrail'in gönderdiği bir araç iniş yapamam ıştı. Bu tür başarısızlıklar da oluyor tabi. Umarım öylesi bir başarısızlık değildir bu. Evet. Neredeyse 4-5 dakikadan beri ekranda donmuş bir yeşil nokta görüyoruz. Görev kontrol merkezindeki görevlilerden bir tanesi başbak ana doğru gidiyor. Bir şeyler açıklayacak. Acaba bir şeyler olmadı mı? Açıklam ası yapıyor. Ya da bilgilendiriyor. Hindistan Başbakanına briefing veriyor.

Hala uçuş datasına baktıklarını söylüyor. Bu sonrasında, Vikram'in yaklaşık 400 metreye kadar yaklaş ık bir kere. Ve bu noktada, bu noktada, yaklaşık yaklaşık 1 kilometre. Evet, hala bir haber yok. Beklemedeyiz. Şu anda yaklaşık 400 metre yükseklikte bir yerlerde olmalı. Aslında çoktan yumuşak inişi gerçekleştirmeliydi. Fakat ikinci aşamanın sonundaki fine breaking ve hassas frenleme aşamasıyla ilgili konfirmasyon bilgisi henüz gel medi.

Bu kötüye bir işaret olabilir. Bu tür görevlerde başarısızlıklar da oluyor. Umarım öyle değildir. Ama oradaki yetkililerin beden dilinden ve yüzlerinden an ladığım kadarıyla Başbakan da yerinden kalkıp harekete geçti. Az önceki briefing sonrasında. Sınavı kazanan çocukları görüyoruz. Evet. Çok büyük bir misyon bu Hindistan için. 2008 yılında onaylanmış ve o günden bugüne aktif olarak üzerine çalışılan bir görev.

11 yılı aşkın bir süredir. Etkilileri izliyoruz şu anda. Hepsi endişeli bir şekilde bakıyor. Şu ikinci sıradaki gözlüklü arkadaş herhalde asıl haberi al acak olan kişi. Endişeli bakışlar. Ekranlar üzerine toplanmış durumda. evet muhtemelen kötü bir haber gelecek. Ama tabii doğrulamadan vermek istemiyor olabilirler. Tabii dünyanın gözleri önünde gerçekleşen bir olay. İlk aşama başarıyla gerçekleşti.

15 dakikalık iniş süresinin yaklaşık yarısıydı bu ilk aşama . Fakat ikinci yarısına maalesef habersiz giriyoruz şu anda. İnmiş ve veri mi alamıyoruz? Yoksa bağlantı mı koptu? Yoksa bir arıza mı meydana geldi bilgisayar sistemlerinde? ya da motorlarında bunu bilmiyoruz. Fakat gördüğünüz gibi ekranda karşılarındaki ekranlardaki hız verileri de güncellenmiyor şu anda. Sadece countdown var, geri sayım aracı var.

O da 23 dakika olmuş. Normalde 15 dakikada tamamlanması beklenen bu görev 8 dakika önce bitmeliydi. 8 dakika kadar önce iniş gerçekleşmeliydi. Aslında bilgiler alındı ve bunu nasıl açıklayacaklarını düşünüyorlar ya da hala alınmadı. Evet. Yerlerine oturmaya başladı insanlar. Gerçekten bu görevin başarılı olmasını çok isterim. Hindistan'ın bir ilki gerçekleştirerek ayın güney kutbuna iniş yapması güzel olurdu. Fakat sanırım bu iyi haberi veremeyeceğiz.

Bu kadar gecikmesi pek hayra alamet değil. Neler olduğu konusunda en azından bir açıklamayı bekliyoruz şu anda. El işaretleriyle orada yetkililer birbirlerine bir şeyler yapıyorlar ama. Evet şu anda sizlere yeni yayınlar katılanlar varsa eğer Türkiye'de zaten 11.30 filan oldu gece. Hindistan'da sabaha karşı Bangalore eyaletinin Istrak kentindeki Hindistan Uzay Ajansı'nın kontrol odasındaki görüntüleri izliyorsunuz. Hindistan Devlet Televizyonu'ndan yapılıyor bu yayın. Hindistan ayağı yumuşak iniş yapmaya çalışıyordu.

Chandrayan 2 görevi kapsamında. Bu görevin en zor ve en son aşaması olan aya iniş. Güney Kutbuna iniş aşamasının ikinci kısmında kaldık. Devam gelmedi. Henüz bilgi olarak ekranlardaki datalar durdu. Nokta hareket etmiyor. Normalde 10-11 dakika kadar önce inişin gerçekleşmesi hesaplanıyordu. Fakat ikinci aşamanın sonunda bir frenleme kısmıyla ilgili konfirmasyon bilgisi gelmediği için şu anda o haberi bekliyoruz hala.

Ama bu kadar uzun süre beklediğimiz için benim artık çok fazla umudum kalmadı. Bu tür görevlerde %37 gibi bir başarı oranı var. Ve şu anda galiba biz %'nin diğer kısmındayız. 37'de değil de 63'ünde. Orada da derin bir sessizlik hakim. Halbuki 30 kilometreden aşağıya doğru inmeye başlarken herkes her aşamayı alkışlayarak takip ediyordu. Şu anda kimsenin ya bilgisi yok ya da resmi açıklamayı bek liyor herkes.

İniş yapan 4. ülke olabilecek mi Hindistan? Heyecanla bekliyoruz ama gördüğünüz gibi bir haber ya da açıklama gelmedi. Başka kaynaklara da bakmaya çalışıyorum bir yandan. Ama zaten devlet televizyonundan böyle inaktardığım için en doğru ve kesin bilgi şu anda burada olmalı. Hala kontrol merkezinden. Evet şu anda veri alıyoruz dedi aslında. Ama... Evet bu kısımları maalesef çeviremiyorum çünkü ben de anlam ıyorum.

Birazdan İngilizce bir açıklama yapılırsa eğer. Evet yayın kesilerek şu anda bu sunucuya bağlandı. Az önce bu hanım bir anons yaparken bu kesintiyi yaptılar. Orada veri tekrar almaya başladık gibi bir şey anladım ben. Bir şey anladım ben. Evet şu anda yapılan konuşmaları Çeviremiyorum dediğim gibi ama az önce bu görüntülere geç meden önce yapılan son anonsta artık Vikram'dan veri alabild iklerini ifade etti.

Tabi bu veriler ne anlama geliyor henüz bilmiyoruz. Evet İngilizce bir açıklama yaptıkları zaman hiç merak etme yin hemen size aktaracağım. Fakat şu anki açıklamalar yorumdan ibaret gibi geliyor bana . Anlayamıyorum Sanskritçe konuştukları için. Az önce bir veri aladıklarından bahsettiler Vikram'dan ama muhtemelen görev başarısızlıkla sonuçlandı diye tahmin ediyorum. Kesin bilgi değil henüz bu. Bir yandan internetten bende resmi bir açıklama var mı diye bakıyorum ama henüz bulamadım.

Bir takım spekülasyonlar var başarısız olduğu yolunda ama dediğim gibi ben işin kaynağından doğrulama gelmedikçe böyle bir açıklama yapmanın doğru olmadığını düşünüyorum. Ve şu anda Hindistan Devlet Televizyonu bu konudaki en yet kin mecra. a United to the rescue now and that could help in bringing the deviation back onto the track. Just explain this to us. I think at this point in time, there could be two broad conclusions reached.

One is that as you were saying, there are two options of a landing site. So if the first site, which was supposed to be a straight site, that means the lander Evet hala ümit var gibi konuşuyorlar. Yani şu anda iki seçenekten söz ediliyor. genellik beklentine tab craving veriyor özellik. Çünkü eninde olduğu gerçeklikje görünüyor var. Bu gerçekten büyük bir ya da... orada 그럴arten August Yanglı. Çünkü bunun kadar fark ettiği zaman veAmanda frei sıçam gibi kadarQuizinde 50 skip car boyunca 'daki tüm temb sizesması gereken ve TOMAT'a denk İlk opsyondan bahsediyorlar ya biraz kendisine zaman kazan maya çalışıyor olabilir dedi ilk opsyonda.

Ya da en son verilerin kesildiği sırada hızı saniyede 50 metreydi fakat iniş için bunun 2 metreye kadar yavaşlatıl ması gerekiyor. Belki orada bir arıza çıkmış ve yavaşlayamamış olabilir diyor. Fakat şu anda burada konuşan kişiler de temel bir veri üzer inden değil spekülasyon üzerinden konuşuyorlar. Yani ihtimaller üzerinde konuşuyorlar henüz. Çünkü yapılan resmi bir açıklama hala yok. Bizler de bu yayını gerçekleştiren kişiler de o açıklamayı bekliyorlar.

Fakat kontrol merkezinden henüz bu yönde bir açıklama yapıl madı. Evet iki ihtimal var. Ya bir şeyler yanlış gitti ya da yeni bir iniş yeri belirle meye çalışıyor. Ben şimdi acaba içeriye gitsem, lavaboya kadar gidip gelsem o sırada iniş gerçekleşir mi diye düşünme denedemiyorum. Daha önceki canlı yayınlarda olmuştu. Şimdi neden olmasın? Arthik. ...in making sure that this mission Chandrayaan 2 is successful and reaches its logical conclusion.

You see the entire activity was supposed to start at 35 km and subsequently the mission was to reduce the velocity. From 35 km within 10 minutes the mission was supposed to come to a height of around 7.5 km. Evet bu arkadaşlar konuşurken dediğim gibi ben bir yandan internetteki haberlere de bakmaya çalışıyorum. Öyle ya da böyle Hindistan bir aracını indirdi. Yumuşak iniş de yapmış olabilir, sert iniş de yapmış olabilir şeklinde konuşmalar var.

Hindistan'dan gelen haberler arasında. Umarım yumuşak bir iniş olmuştur. Şu anda problemimiz veri gelmiyor. Ya da gelen verileri bize aktarmıyorlar. Aktaramıyorlar henüz değerlendirerek. Fakat çoktan iniş yapması gerekiyordu planlamalara göre. O planlarda son dakikada bir değişiklik yapmış olabilir mi? Açıkçası robotik bir görev olduğu için ve bu aşamada üzer indeki kameralar ve lazer işaretleyiciler yardımıyla ineceği son noktaya kendisi belirleyeceği bilgisi verilmişti baş langıçta.

Bunu yeniden mi değerlendiriyor araç? Eğer yeniden değerlendiriyorsa bu kadar uzun sürer mi bu değerlendirme? Bundan hiçbirisini bilmiyoruz. Ayrıca ne yapacağını bilmiyoruz. Ayrıca ne yapacağını bilmiyoruz. Ayrıca ne yapacağını bilmiyoruz. Ayrıca ne yapacağını bilmiyoruz. Ayrıca ne yapacağını bilmiyoruz. Ayrıca ne yapacağını bilmiyoruz. Ayrıca ne yapacağını bilmiyoruz. Ayrıca ne yapacağını bilmiyoruz.

Ayrıca ne yapacağını bilmiyoruz. Ayrıca ne yapacağını bilmiyoruz. Ayrıca ne yapacağını bilmiyoruz. Ayrıca ne yapacağını bilmiyoruz. Ayrıca ne yapacağını bilmiyoruz. Ayrıca ne yapacağını bilmiyoruz. Ayrıca ne yapacağını bilmiyoruz. 15 minit içinde landing yapmak istedi. Bu landing değil. Evet şu anda uzman görüşlerine başvurmaya başladı Hindistan Devlet Televizyonu. Bazen İngilizce bazen Sanskritçe olarak.

Açıklamalar yapıyorlar. Açıklamalar yapıyorlar. Bu şekilde, bu kadar kadar bir şey yok. Bu soru, bu soru, bu soru, orijinal landing siteye değişt irmek için, bir soru, bir soru, bir soru. Ve sonra, bir soru, bir soru, bir soru, bir soru, bir soru, bir soru, bir soru. Hala haber gelmedi. Chandrayaan 2'den ayrılan, Vikram arac ının iniş yapıp yapmadığına dair hala bilgi bekliyoruz. Bende canlı yeni kesmek istemiyorum bu noktada.

Evet tekrar bağlandık. Evet şu açıklama yapıldı arkadaşlar. Her şey şu ana kadar yolunda gitti. 2.1 kilometre yüksekliğe kadar her şey yolunda gitti. Fakat o yükseklikte 2.1 kilometre yükseklikte bağlantı kes ildi. Yani şu anda bağlantı kurulamıyor. Fakat gönderilen veriler analiz edilmeye devam ediyor dedi. Tam olarak bu açıklamayı yaptı. Bu ne anlama geliyor bilmiyoruz. Verilerin analizi ne kadar sürecek bunu da bilmiyoruz.

Bir soru var. Bu konuda sadece bir konuda bir konuda bir konuda bir kon uda bir konuda bir konuda bir konuda bir konuda daha iyi yap abilirdi. Bu konuda daha pozitif olmalı. Evet pozitif yaklaşım olarak diyor. Sadece belki iletişim kesilmiştir ve diğer her şey yolunda gitmiştir. Şimdi gelen veriler analiz edildikten sonra bu anlaşılacak. 100 metre, dekincisi yerleştirildi. Ve bu konuda 89 sekundan geçirildi.

Ve sonra 400 metre, dekincisi yerleştirildi. 10 m. So, almost last phase, if I calculate it correctly, from 5 km onwards, half of the things were achieved, because it has reached to a height of around 2.1 km and subsequently, we have got no information, whether the process has happened correctly for reaching to 400 m, then to 100 m and then to 10 m. So, we have to wait and really see, because at 400 Bu da zaten zaten zaten 2.1 km'de çok fazla ilginç bir şekilde almak istiyorduk.

Tamam, tekrar tekrar tekrar Yastro Center'a tekrarlayalım. Tekrar kumanda merkezine bağlanıyorlar. Başbakan da var orada. Hindistan Başbakanı. Evet sırtına vurduğu kişi Hindistan Uzay Ajansı Başkanı. On ları destekliyor bu jestiyle. Resmi bir açıklama yapılacak mı diye bekliyoruz. Uzay programını başından beri destekliyordu Hindistan Başbakanı. Fakat şu anda oradan ayrılıyor anladığım kadarıyla. Evet. Tarihi aya iniş olayını izlemek için uçağından iner inmez İsro Hindistan Uzay Ajansı'nın bu merkezine, İsrak k entindeki bu merkezine gelmişti başbakanı Hindistan'ın.

Cesur olun demiş mesaj olarak. Ben ciddi ciddi şu anda kalkıp lavaboya gitmeyi düşünüyorum arkadaşlar. Görevim başarıyla tamamlanması için bir tek o kaldı. Bu espriyi anlayamayanlar için de daha önce yaptığım bir canlı yayında Mars'a inişle ilgili canlı yayında ben gittikten sonra görüntüler gelmişti ve ben o tarihi anı kaçırmıştım. Canlı yayını yaparken kaçırmıştım üstelik. Şu anda tam giderken açıklama yaptığını farkettim.

Evet başbakan tabii kendi dilinde açıklama yaptığı için şey yapamıyoruz ama herhalde teşvik edici şeyler söylüyordur diye tahmin ediyorum. Vücut dilinden anladığım kadarıyla uzay çalışmalarının çok zor olduğunu falan söylüyordur diye düşünüyorum. Ama cesur olmak lazım, yürekli olmak lazım bu işler için. Evet arkadaşlar verilerin ne kadar analiz edileceğini in anın ben de bilmiyorum. O yüzden Türkiye'de de gece yarısı olmak üzere.

Gerçi yarın cumartesi. Öğrenci olanlar ya da çalışanlar için de çok problem yok gibi gözüküyor ama kötü haber vermek de istemiyorum. Evet muhtemelen teşvik edici bir konuşma yaptı şu anda uzay ajansı çalışanlarına. Başından beri bu programı gerek uzay çalışanları nezdinde gerekse de genç öğrenciler nezdinde destekliyordu Hindistan Başbakanı. Evet, wish you all the best. Hepinize en iyi dileklerimi sunuyorum dedi ve ayrıldı.

Evet, Başbakan da ayrıldığı için ben verilerin çok iç açıcı olmayacağı yönünde olduğunu tahmin ediyorum. Bir iki dakika daha yayınımızı devam ettirelim. Eğer gelmezse bunu sonlandıralım diyorum. Eğer önemli bir gelişme olursa zaten ayrıca bir video ile de sizlere bunu duyurmaya çalışırım. Şunu unutmamak lazım. Bu tür şeyler her zaman başarılı olmuyor. Bu çok normal. İnsanlar ve ülkeler işleri yapmaya çalışan, yeltenen, bu konuda cesaret gösteren ülkeler En az başarılarıyla gurur duydukları kadar başarısızlıklar ından da bir şeyler öğreniyorlar.

Bunu yayının başında kendileri de söyledi zaten. Dolayısıyla tecrübe tecrübedir. Hindistan daha önce de bir ay görevi gerçekleştirdi Chand rayaan 1 aracıyla. Daha önceki videolarımda da Chandrayaan 1'den aktarılan baz ı görüntülerin ne kadar önemli olduğunu sizlerle paylaşmış tım. Gerek Hindistan'ın uzay çalışmaları ve gerekse dünya için çok önemli veriler elde edilmesi anlamına gelmişti. Ve onlar da bir sonraki adımı attılar Chandrayan 2 ile. Tekrar bir bağlantı gerçekleşiyor şu anda canlı olarak.

Başbakan bir kez de kuliste açıklama yapıyor anladığım kadarıyla. Oradaki öğrenci arkadaşlarla buluşmuş. Bu öğrenciler online sınavla seçilmiş. 60 kişinin başarılı olduğunu fakat 84 kişinin oraya getirildiği çağrıldığı söyleniyor. Yine başbakanın bir inisiyatifiyle gerçekleşmiş bu sınav. Şu anda o genç arkadaşlarımızı, öğrenci arkadaşlarımızı da buluşup konuşuyor onlarla. Çünkü bundan sonra artık bu tür uzay görevlerini sıklayacak , götürecek olanlar bu öğrenciler.

Benim bu tür yayınları yapmaktaki en büyük amacım ve niyet im de bizim dilimizi konuşan genç arkadaşlarımızın bu konularda en azından bir farkındalık kazanması ve gelecekte kendi ülkemizin de böyle başarılara imza atmasına vesile olması. Bu hemen olmayabilir ama bir yerlerden başlamak gerekiyor sonuçta. Bunun için de belki bizlerin ömrü yetmeyebilir ama genç lerin ömrü ve enerjisi son derece değerli.

O yüzden görüyorsunuz Hindistan Devlet Televizyonu şu anda yaptığı canlı yayında Başbakanla gençler arasındaki konuşmaları bize aktarıyor. En azından gençlere bu heyecanı yaşattıkları için, en azından bu vesileyle ben de böyle bir yayını sizlerle paylaştığım için umarım en azından birkaç kişiye dokunabilmiş ve birkaç kiş inin uzay konusunda, ay konusunda, gelecek konusunda, kendisine belirleyeceği k ariyer konusunda bir farkındalık kazanmasına yardımcı olabil mişizdir.

Bunlar böyle sınavlarla başlar. Basit makaleler yazarak işe başlarsınız, hikayeler anlatar ak başlarsınız ama sonra düşe kalka, düşüre kaldıra uzay araçlarınızı, uzay konusundaki çalışmalarınızı devam ettirirsiniz. Ve bir gün mutlaka başarırsınız. Ama buraya gelmeyi unutmayın. Ne yapabilirsin? Ne yapabilirsin? Bu zaman başlattım. Bir soru. Evet oradaki öğrencilerden bir tanesi, evet bizi buraya getirdiniz ama daha fazla kişiye nasıl u laştırılabilir gibi bir soru sordu.

Yanlış anlamadıysam biraz gürültü var çünkü orada. Hindistan dünyada nüfusu en yüksek. Şu anda ikinci ülke ama gelecek projeksiyonlarına bakt ığımızda çok yakında Çin'i geçeceği öngörülüyor. Dünyanın en kalabalık ülkesi olacak. En genç nüfuslarından birine sahip. Her yıl 1 milyondan fazla sadece mühendis mezunu oluyor ün iversitelerden. Ve işte bu mühendislerin gerçekleştirdiklerini Hindistan'da gerçekleştirdiklerini görüyoruz.

Ama aslında Amerika Birleşik Devletleri'ndeki yazılım şir ketlerine baktığınızda pek çoğunda CEO seviyesine temsil ed iliyor artık. Hindistan asıllı kişiler. Gerek mühendisler gerek yani Hindistan deyince aklınıza gelen ya da Hintli deyince aklınıza gelen ITG telefon tekn ik destek hattının öte tarafındaki ITG imajını çok değiştird iler. Son 10 yılda 20 yılda yaptıkları ataklarla ve bu ataklardan bir tanesiydi bu girişimde en azından ayın üzerine iniş yap maya çalışmak.

Hala başarısız oldular demiyorum ama son aşamada bir bağl antı problemi yaşandı. Gelen veriler değerlendiriliyor. İki opsiyon olduğunu söyledi az önce televizyonda konuşan uzmanlar. Ya pozitif olan senaryo sadece iletişim koptu ve diğer aşam alar gerçekleşti ve iniş yapıldı şu anda. Gelen verilerden bunu anlayacağız. Ya da başarısız oldu ve büyük ihtimalle iniş yaptı ama sert bir iniş planlandığı gibi yumuşak bir iniş olmadı.

Dolayısıyla muhtemelen parçalandı ayın yüzeyinde. Bu bilgiler netleştirildikten sonra bize aktarılacak fakat herhangi bir zamanlama verilmedi. Ben son bir kez daha internetteki başka kaynakları da kont rol ediyorum. İzlediğimiz yayın her ne kadar Hindistan Devlet Televizyonu 'ndan yapılan bir yayın olsa ve en temel kaynak olarak kabul etsek de belki resmi başka bir açıklama da yapılmış ve henüz buradan verilmemiş olabilir düşüncesiyle.

Teşekkürler. Evet ortada CGI olarak üretilmiş iniş yapmış modülün görünt üsünü görüyoruz ama resmi olarak böyle bir açıklama gelmedi. Şu anda mikrofonda gördüğünüz Didi Dordaşan, yanlış telaff uz etmiyorsam televizyonunun logosu. Bizdeki TRT ya da Anadolu Haber Ajansı, Anadolu Ajansı gibi bir şey olsa gerek. Bu yayını onlardan dediğim gibi aktarıyorum. O yüzden yarı Sanskritçe yarı İngilizce olarak yapılıyor açıklamalar.

Evet ben bir kulağım orada ama size artık kapanış konuşmas ını yapacağım. Hindistan bugüne kadar Mars da dahil olmak üzere uzayda pek çok görevi gerçekleştirmeye çalıştı. Mars'ın yörüngesine araç da soktu. Hindistan'a da daha özür dilerim. Aya da daha önce araç gönderdi. Chandrayaan 1 adındaki uzay aracını. Fakat yörüngesinde kaldı sadece. Bugün sizlere aktardığım canlı yayında 2008 yılından itib aren başlattıkları Chandrayaan 2 görevinin en önemli aşamas ını aslında.

İzleyecektik hep beraber. Nitekim izlemeye de başladık. 22 Temmuz'da Hindistan'dan fırlatılan, tamamen Hindistan yapımı bir roketle fırlatılan Chandrayaan 2 uzay aracı. Önce dünyanın etrafındaki yörüngesini genişletti ve en son unda momentum etkisiyle ayın yörüngesine girdi. Ayın yörüngesindeki hareketini de daraltarak küçülttükten sonra içinde taşıdığı Vikram Lander denilen modülü, aya iniş modülünü kendisinden ayırdı.

Kendisi 100 km kadar yükseklikte yörüngede kalıp dönmeye devam ederken, Vikram modülü de 2 Eylül'den beri, 5 günden beri ayın 30 kilometre kadar üstünde dönüşüne devam etti. Yaklaşık 2 saat önce başladığımız canlı yayında artık bunun son aşaması olan aya iniş aşamasını size aktarmaya çalıştım . Hindistan Devlet Televizyonu'nun görüntüleriyle. Planlanan şuydu, yaklaşık 15 dakika sürecek iniş sırasında 30 kilometrelik yükseklikte yörüngede bulunan modül, önce ilk aşamada 7 dakika sürecek olan ilk aşamada sert bir frenleme yaparak kabataslak ineceği yerin yakınlarına gele cekti.

Bu aşama başarıyla gerçekleşti fakat ikinci aşamanın son unda daha hassas bir frenleme yaparak dikey inişin gerçekleş eceği kısma gelmesi gerekiyordu. 30 kilometreden 2.1 kilometreye kadar bütün aşamaları başar ıyla ilerlettikten sonra 2.1 kilometre kala, 2100 metre kala hiçbir veri gelmemeye başladı önce. Fakat daha sonra bir takım verilerin geldiği fakat bunların analiz edildiği söylendi. Bu analizin ne kadar sürücüye hakkında bir bilgi verilmedi.

Uzmanlara bağlanıldı ve uzmanlar iki senaryo üzerinde konuş tu. Olumsuz senaryo bir şeyler ters gitti ve çakıldı. Olumlu senaryo sadece komünikasyonda problem yaşandı fakat iniş gerçekleşmiş olabilir. Şu andaki sonucu İngilizce açıklama yapıyor onu dinlemek istiyorum. Evet benim anlattıklarımı özetliyor aslında yeni bir şey yok gibi gözüküyor. Olayları yakından takip eden ve fırlatma kontrol merkezine gelen Hindistan Başbakanı da gerek oradaki öğrencilerle görüşerek ve gerekse bu operasyonu yürüten kişilerle gördüğ ünüz gibi onları cesaretlendirerek ve umut vererek destek lerini tekrar ifade etti.

Evet hala aynı şeyleri söylüyorlar yani ya bir yere düştü ya da yeni bir yer belirledi ve oraya inmeye çalışıyor ya da indi. Şu anda sahip olduğumuz tek şey aşağıya doğru iniş gerçek leşirken 2.1 km yükseklikte iletişimin kesildiği noktasında. Evet arkadaşlar ben geç olduğu için artık daha fazla vakt inizi almak istemiyorum. önemli bir şey olursa dediğim gibi bunu zaten bir şekilde aktarmaya devam ederim size.

Bu tür yayınları yapma sebebim, beni en çok motive eden şey, tıpkı bu yayını yapan kişilerin sıklıkla üzerinde durdukları gibi gençler, genç arkadaşlarım, öğrenci arkadaşlarım, bu işler evet çok karmaşık, evet başarısızlık ihtimali, başarı ihtimali yüksek çoğu zaman. Ama ben Hindistan gibi bir ülkenin ki onların da bizdeki Atatürk gibi, Gandhi gibi Atatürk'e benzer Gandhi gibi çok önemli bir liderleri vardı. Büyük yokluklar sonrasında şu anda Ay'a iniş yapan dördüncü ülkeye teşebbüs etmeleri olmaya teşebbüs etmelerini büyük bir saygıyla karşılıyorum. Onların bu heyecanını sizlerle de paylaşmaya çalışıyorum ki biz de bu heyecanla bir farkındalık kazanalım Ve evet belki hayal gibi gelebilir. Evet belki çok uzak gibi gözükebilir ama bir gün en büyük hayalim bizim yapacağ ımız bir uzay çalışmasının ya da Aya ya da Mars'a iniş yap acak bir aracın bu şekilde canlı olarak yayınını yapmak.

Bakın içinde olmayı falan hayal etmiyorum. Onu siz gençler bence hak edersiniz zaten ama en azından onu aktarmayı da çok isterim. Tek isteğim dediğim gibi bu heyecanlarla sizin de heyecan lanmanız ve en azından gündeminizin bir parçası olarak ufkun uzun göklerde olması. Evet, bilim insanlarıyla gurur duyduğuna dair açıklamalar ardı ardına geliyor. Narendra Modi, Hindistan Başbakanı az önce Twitter'da da bu yönde bir açıklama yapmış.

Ve onların bu uzay programında ne olursa olsun, sonucu ne olursa olsun, ister düşmüş olsun ister başka bir yere inmiş olsun uzay programındaki o zorlu çalışmalarına devam etm elerini, ümit ettiğini söylüyor. Ben de aynı ümitleri besliyorum. Ve bu şekilde şöyle genel ekranımıza da alalım. Bu yayını da en azından keselim. Evet söyleyecek çok fazla bir şey yok. Henüz resmi bir açıklama gelmedi ama büyük bir ihtimalle kötü bir haber gelecek gibi gözüküyor.

Yine de iki opsiyondan söz ediliyor. Ya farklı bir yer belirledi ve oraya iniş yaptı ama biz sadece 2.1 kilometre yükseklikteyken bağlantıyı kaybettik. Ya da maalesef başarısız oldu ve düştü. Zaten %37 başarı ihtimali verilen bir görevdi. Evet arkadaşlar bu yayına katıldığınız için çok teşekkür ederim. Ve katıldığınız için. Ben sohbet alanını çok fazla takip edemiyorum ama pek çok insanın hoşnut kalmayacağı türde sohbetler gerçekleştiği yolunda duyumlarım geldi.

Valla herkes kendi sözlerinden sorumlu. Ben kendime düşen görevi bu şekilde yerine getiriyorum. Sizlerin de herkes kendi hayatını, kendi düşüncelerini, kendi benliğini yansıtır. Sözleriyle, davranışlarıyla, yaptıklarıyla, yapacaklarıyla. O yüzden oralara çok fazla karışmıyorum açıkçası. Ama ben eminim şu anda bu yayını izleyenler arasında bazı arkadaşlarımız bir gün bu tür uzay programları içerisinde.

Hangi ülkeye olduğunun çok da önemi yok. Ama umarım Türkiye'de olur. çok büyük başarılara imza atacak. Ben buna canı gönülden inanıyorum. Ve bu tür yayınları da yapmaya elimden geldiği nefesim yet tiği müddetçe devam edeceğim. Takip ettiğiniz, izlemeye değer bulduğunuz için çok teşekkür ederim. Bir başka canlı yayında tekrar görüşmek dileğiyle. Hoşçakal ın diyorum ama pazar günü yine pazar sabahı yayın akışımızı bozmayacağız.

Bu hafta böyle çok miktarda içerik oldu. durum gerektirdiği için umarım sıkılmazsınız diyorum. Ve sizlere veda ediyorum. Hoşçakalın.